virga
virga, a slender green branch, twig, sprout
Frieze-Dennison Vergil
virga , ae, f.: a twig, bough, branch, 6.144; a wand (the caduceus of Mercury), 4.242. (vireō)
Could not find virgamque in Logeion dictionaries.
virgamque feminine accusative singular of virga
virga, ae, f. [root varg; v. virgo], a slender green branch, a twig, sprout, switch, rod.
- I Lit.
- A In gen., Cato R. R. 101; Varr. R. R. 1, 59, 4; Plin. 17, 18, 30, § 136; 24, 19, 112, § 172; Verg. G. 1, 266; Ov. M. 3, 29; 11, 109.—
- B In partic.
- 1 A graft, scion, set, Ov. M. 14, 630.—
- 2 A limetwig, Ov. M. 15, 474.—
- 3 A rod, switch for flogging, Plaut. Capt. 3, 4, 117 (649); id. Bacch. 4, 6, 10 (779); id. Cas. 5, 4, 24 (986); for governing horses, etc.: virga quā ad regendum equum usus est, Front. 4, 5, 16; Val. Max. 3, 2, 12: nobilis equus umbrā quoque virgae regitur, Curt. 7, 4, 18; Mart. 9, 22, 14; cf. Luc. 4, 683; Juv. 3, 317.—Of the small rods in the fasces of the lictors, with which criminals were scourged, Cic. Verr. 2, 5, 62, § 161; Plin. 7, 43, 44, § 136.—Hence, poet., for fasces, as a designation of one of the higher magistrates, Ov. Tr. 5, 6, 32; Stat. S. 1, 2, 47; Mart. 8, 66, 4.—
- 4 A wand, a staff, as a support, Liv. 45, 12; Ov. F. 2, 706.—
- 5 A magic wand, Verg. A. 7, 190; Ov. M. 14, 278; 14, 295; 14, 300.—
- II Transf.
- A A stalk of the flax-plant, Plin. 19, 1, 3, § 17.—
- B A streak, stripe in the heavens, a water-gall, Sen. Q. N. 1, 9 and 10.—
- C A colored stripe in a garment: purpureae, Ov. A. A. 3, 269. —
- D A twig or branch of the ancestral tree, Juv. 8, 7.—
- E Genitalium, = membrum virile, Cassiod. Anim, 9.
virga, ae, f. (vireo), I) der grüne, dünne Zweig, das Reis, populi, Pappelzweig, Plin.: mala haerent in sua virga, Varro: turea, Verg. – viscata, Leimrute, Varro u. Ov.: fasces virgarum atque aridi sarmenti, Liv. – II) meton.: A) das aus einem Zweig Bereitete: 1) der Setzling, das Pfropfreis, Ov. met. 14, 630 zw. (Ehwald lignum). – 2) die Gerte, Rute, der (dünne) Stab, a) zum Schlagen der Menschen: vae illis virgis miseris, quae hodie in tergo morientur meo, Plaut.: ut tua iam virgis latera lacerentur probe, Plaut.: virgis myrreis a viro usque ad mortem caedi, Lact.: metuens virgae iam grandis Achilles cantabat patriis in montibus, Iuven. – bes. virgae, die schwanken Stäbe in den Faszes der Liktoren, mit denen die Verbrecher gepeitscht wurden, vollst. lictoreae virgae, Flor. 1, 26, 3 (vgl. Plaut. Epid. 28 G. lictores duo, duo ulmei fasces virgarum): domum virgā percutere (v. Liktor), Liv.: alqm virgis caedere, Cic. u. Liv., concīdere, Cic.: virgis mori, Cic.: dah. Sing. kollektiv für die Faszes, Ov. trist. 5, 6, 32. – b) die Gerte des Reiters u. Maultiertreibers zum Lenken u. Züchtigen des Pferdes od. Maultieres, die Reitgerte, virga, quā ad regendum equum usus est, Val. Max. 3, 2, 12. Frontin. 4, 5, 16: vgl. nobilis equus umbrā quoque virgae regitur, Curt. 7, 4 (16), 18: fruticem, quem verberando equo gestant, eam virgam in laevam manum transferunt, Apul. flor. 21. p. 35, 6 Kr.: et Massyla meum virga gubernet equum, Mart. 9, 22, 14; vgl. Lucan. 4, 683. Iuven. 3, 317. – c) die Rute zum Kehren, der Besen, Ov. fast. 4, 763. – d) der Zauberstab, bes. der Merkurs, Ov. met. 14, 278 u.ö. Verg. Aen. 7, 190 u.a. – B) das einem Zweige Ähnliche: 1) virgae, die Stengel des Flachses, Plin. 19, 17. – 2) der Streifen, a) am Himmel, die sogenannte Regen- od. Wassergalle, Sen. nat. qu. 1, 9 sq. – b) der Farbenstreifen am Kleide, purpureis tingat sua corpora virgis, trage gestreifte Kleider, Ov. art. am. 3, 269. – c) auf dem Stammbaume, die Geschlechtslinie, Iuven. 8, 7.
~a inserta debet converti in naturam stipitis
prassium ‥ frutex est ex una radice multas ~as habens ‥ quadras [] : πολύκλαδος ‥ τετράγωνος τοῖς ῥαβδίοις Diosc. III 105
corpore columpnari †possibili [MS: pedali ] uniformis grossiciei ut †virgulto correspondentali [MS: ~a coruli ]
culmen domus quod erat ~is contextum
ut omnia ligna et †virgus [l. ~as ] ‥ possint ‥ conducere ‥ quocunque voluerint
iiij plaustra bosci ‥ sc. j plaustrum ~e et j plaustrum ramorum et ij plaustra busce
dedi ‥ quaslibet ~as que inveniri poterunt in predicto nemore ad coperiendum domos suas, preter ~as de corilo
mandatum est ‥ justiciario foreste quod habere faciat Huberto H. ‥ xj carectatas ~e ad watluram inde faciendam
debet ‥ cooperire unam grangiam ‥ de stipulis, ~is, et harcis domini
pro m ~is tortis ad scaff'(
inveniet ~as ‥ ad carucas domini et ad boves domini ligandos in bovaria(
quem non corrigit ~a corrigat interdum erubescencia
ferens in manu ~am quam vulgariterbaleis appellamus ‥ disciplinas ‥ suscepit
frater ‥ judicium suscepturus aut sola grossiori ~a ‥ verberetur ‥ aut ‥ pluribus gracilioribus ~is
J. de N. ivit ‥ ad querendum ~as pro pueris ‥ castigandis et ascendit super quandam salicem ad scindendum virgas
hi sunt magistri qui nos instruunt sine ~is
ut illos ‥ in ~a ferrea corrigerent [cf. ]Psalm. ii 9
certant sessores ‥ equis admissis subdere calcaria et ‥ urgere eos ~is
[Hibernienses ] ~a tantum ‥ in superiori parte camerata tam equos excitant quam ad cursus invitant
contra naturam est quod ~a multis arida diebus floruit in tabernaculo [cf. ]Num. xvii 8
secretario praeferente cereum in hasta vel ~a
de j capa ‥ et j supertunica ‥ que extracta fuerunt ‥ per fenestram cum j longa ~a habente croco [sic ] ad capud
quod ‥ se possit cum scuto et ~a ‥ ad duellum faciendum habilitare
~a pastoris, i.wilde tesel
[episcopus ] tetigit regem jacentem ~a quam tenebat manu
in plena synodo ~am ab eo conabatur extorquere pastoralem
affidato in manibus vel super ~am clamatoris
ad opus ij liberorum hominum xv hosebondorum existencium cum ~is suis ultra metentes(
cum ballivi archiepiscopi ‥ consueverint portare quandam ~am in signum ballive sue et officii sui
tradatur ei ~a in manu sinistra, que quidem ~a aurea est habens in summitate columbam auream
marescallus hospitii ‥ coram toto exercitu ~am sui officii fregit
adversitatem ‥ dimisit atque abbati per quandam ~am in manu [ecclesiam ] tradidit
seneschallus habens unam ~am in manu sua cum uno capite nigro et alio albo ‥ cum albo capite dedit seysinam dicto R. ‥ et cum alio capite nigro dedit seysinam dicto T.
nec tenent per cartas set per ~am in curia
messuagia .. tenuit per ~am, faciendo cunta servicia
quando aliquis tenens ‥ terram suam alicui alienare voluerit, veniet in curiam coram ‥ abbate vel ejus senescallo et per ~am sursum reddet in manus domini terram sic alienandam
volo ‥ quod ‥ ~e bajulus [habeat ] xx d.
si quis sponse vel puero vel puelle ‥ aliquam ‥ traditionem fecerit, non opus est eos ‥ respondere super hiis ‥ quamdiu sub ~a sunt(
votum ‥ quod [Haroldus ] ‥ sub regis ~a constitutus ‥ de toto regno ‥ impegerit [v. l. pepigerat ]
eam [cartam ] fecit in lecto mortali ‥ dum fuit sub ~a R. viri sui
R. suspensus fuit ‥ sed uxor sua liberata, sive conscia sceleris sive non, quia fuit sub ~a viri sui
ipse [rex ] non fuit in plena potestate sua ‥ sed sub ~a et potestate comitis Leicestrie
omnes transgressiones facte sub ~a [(ME: ] marescalli et constabularii domini regis, viz. infra xij leucas, debent determinari in curia domini regis coram predictis marescallo et constabulariounder the wand
quidam malefactores ‥ tempore quo rex fuit in partibus L., infra ~am regiam usque R. accedentes, Rogerum de B. ‥ ejecerunt
vi et armis ‥ et infra ~am domini regis ‥ in ‥ villa de Kesewyk venerunt et ‥ calcetam ‥ fregerunt
distrinctioni et cohercioni ‥ virge senescalli et marescalli ‥ domini regis sive infra ~am sive extra
quod ‥ transgressiones [perpetrate ] infra ~am hospitii ‥ custodis [Anglie ], viz. per xij leucas in circuitu ejusdem hospitii, [audiantur ] ‥ ac si ‥ infra ~am hospitii nostri, si nos presentes essemus, facte fuissent
de ‥ terris ‥ quas habeo in parochia de Kyngeston vel infra ~am ejusdem
reddebat civitas de G. ‥ c ~as ferreas ductiles ad clavos navium regis
[textor ] ~is in capucio debitis insignitis intersticiis stamen deducat
ut ‥ ex ~is ferreis domuncula ejus [sc. psittaci ] contexatur
argentum vivum destruit omne metallum ut patet in ‥ stagno, cujus ~am rumpit tangendo
in ~is ferr' factis pro lectis
ista ~a, xiij loco, carta quarta
[incipit ] ~a b ‥ [] pendet [ in this first place ] a charter of R. H.
~a mali ‘carchesium’ dicitur ‥ et eadem verga ‘cheruca’ vocatur
habere ‥ j postem et ij ~as ad ‥ molendinum suum ad ventum
alios super ~am mali navis ‥ suspenderunt
ad fabricand' circulos †ferreis [(sic ] cum cranp' ad ~as dicti molendini tenendas
erigi fecit veli ~am in medium mali ut ‥ suam promptitudinem velandi ostenderet
iiij ~as quas magister G. artifex eligi faciat ‥ ad blidam regis et magenellos suos
in lance utraque quarum ~a sit ex parte utraque equalis in longitudine et in pondere
magistro W. de H. cementario ‥ pro factura ~e, capitis, anuli, et imaginum crucis Norhamtone
manui adheserat forfex ita ut manu clausa ‥ altera ~arum ‥ teneretur, altera ‥ exterius tenderetur, arcu ‥ super indicem existente
~a ejusdem ancore continet in circuitu ex parte anteriori ij pedes et ij pollices et in fine posteriori j pedem ac dim.
cistis est vesica in qua humor colligitur et per ~am egeritur
cum superfluitas potus ‥ per ~am effluat
si ‥ [mulieres ] viri sepe ~e coeant vel ~a sirici ut quedam vidue et moniales ‥ fiunt macre
in recepcione fratrum ‥ recipiens ‥ et receptus ‥ deosculabantur se ‥ aliquando in ~a virili(
cuidam valecto ‥ differenti domino unum instrumentum de argento pro ~a virili ‥ precepto domini, iij s. iiij d.
habuerunt membra sua per luxuriam corrupta ita quod cogebantur ‥ caput ~e abscindere
ut non sit aliqua mensuralis ~a [(AS: ] longior quam alia, sed permetegyrd scryftes mensuram omnes institute sint
presentaverunt tres ~as ferreas ‥ de [justa ] longitudine et latitudine groporum ad rotas carettarum
assaiata est ~a ferri ‥ regis per ~am ferri civitatis et sunt unius mensure
[] per ~am xx pedum de ulna regia which wall contains 18½ perches
recepit ‥ cancellarius ab universitate ‥ unam ~am de orichalco deauratam ad mensurandos pannos
per mensuram meam cum ~a trium pedum longitudinis
que in aquiloniali parte civitatis muro adjacet ~as habens xxxiiij
cum iiij duodenis theldorum et cc ~is tele ad reficiendum velum ejusdem navis
iij pedes faciunt ~am ‥. quinque ~e et dim. ‥ faciunt j perticam(
W. K. de E. ‥ textor panni lanei ‥ cepit ‥ pro qualibet ~a iij d. ubi debet capere nisi ij d.
pro j pipa cum iij pannis vj vergis curtis sine grano(
quandam peciam terre ‥ continentem in longitudine c ~as cissoris et in latitudine ij pedes(
vena minere illius ~am et quar. in latitudine tenet
longitudo capelle B. M. 13 ~e j pes et dim.
vj jugera ‥ quorum termini sic cingere videntur: ‥ a statu ecclesiae [terra ] protenditur in aquilonem emissione ~arum ‥ xv
quelibet ~a unde quarantane mensurabuntur erit xx pedum(
tenementum ‥ continet in longitudine versus ecclesiam S. F. xxiiij ~as ferreas domini regis cum dim.
que ‥ shopha continet in longitudine xij ~as et dim. regis Anglie
unam placetam terre ‥ cujus latitudo ‥ continet ‥ xvj ~as ferreas preter j quar.(
ecclesia continet ‥ iij acras terre et dim., j rodam et dim., et vj ~as constructas
de J. W. ‥ pro j acra et dim. et iij ~is terre arabilis(
aliquam partem terrae i. e. iij ~as ‥ concedo
de terra hujus m[(anerii ] ten' H. dim.solin et iij ~as
ibi est j jugum terrae et j ~a(
de istis x hidis tenent xl villani xl ~as terre
hoc [manerium ] ‥ iij hidarum et iij ~arum divisione dimensum est
iiij sunt ~e bovariorum(
per totum annum ~a debet invenire ij homines ad carucam domini(
condiatesseries quattuor est punctorum ex utraque parte ~e
morosa ‘longa’ vocatur que prius ‘~a’ dicitur, nota sc. quadrata cum tractu a parte dextera
illa [stella cum cauda ] que dicitur †Virga [l. Nigra ] est ex natura Saturni et ejus colore magis cerulea quam nigra
virga, (9) æ, f. , ¶ 1 petite branche mince, verge, baguette : Cato Agr. 101 ; Plin. 17, 136 ; Virg. G. 1, 266 ¶ 2 [en part.] a) rejeton, scion, bouture : Ov. M. 14, 630 ; b) gluau, pipeau : Ov. M. 15, 474 ; c) baguette, verge pour battre [emploi fréquent chez les comiques, v. Pl. Capt. 650, etc. ] ; [en part.] cravache : Val. Max. 3, 2, 12 ; Curt. 7, 4, 18, etc. || [nott ] pl., verges en faisceaux des licteurs : virgas expedire Cic. Verr. 2, 5, 161, dénouer le faisceau de verges, préparer les verges ; [dʼoù] virga = fasces Ov. Tr. 5, 6, 32 ; Stat. S. 1, 2, 47 ; Mart. 8, 66, 4 ; d) baguette magique : Virg. En. 7, 190 ; Ov. M. 14, 278 ; Arcadia virga Stat. Th. 2, 70, baguette de Mercure ¶ 3 [fig.] a) tige de lin : Plin. 19, 17 ; b) verge, bande colorée : [dans le ciel] Sen. Nat. 1, 9, 1, etc. ; [dans un vêtement] Ov. Ars 3, 269 ; c) branche de lʼarbre généalogique : Juv. 8, 7.
- 1. dunne tak, twijg [salicis; viscata lijmstok];
- 2. (poët.) stek, pootplant; ➤ -am inserere;
- 3. stok, staf, roe; ➤ vae illis -is miseris quae hodie in tergo morientur meo (Plaut.);
- 4. stok of staf gebruikt voor diverse doeleinden, o.a.: (a) (poët.) toverstaf; (b) (Ov.) bezem; (c) (Mel.) bisschopsstaf;
- 5. (meton.) plur. stokslagen; ➤ alqm -is caedere; -is mori;
- 6. (metaf.) (Ov.) gekleurde streep op een kledingstuk;
- 7. (Juv.) tak van een stamboom.
virga , ae. f.
耎棍。形根。五彩帶。— censoria 御史棍。御史罰。Virga humum verrere 以細棍 掃地。Virgis eum caedere vel mulctare 打棍。
Suggest a Translation
See an image
耎棍。形根。五彩帶。— censoria 御史棍。御史罰。Virga humum verrere 以細棍 掃地。Virgis eum caedere vel mulctare 打棍。
Suggest a Translation
See an image
Virgatis lucent sagulis. Id est,
purpureis.
Si Virgam
absciderit, etc. Vide Hasta 3. et Vectis.Dicentes, nihil Cap. 27 : Virgam et annulum ei juxta
morem antiquum confirmans.
Episcopatum reliquit, et anulum Virgamque reddidit. Sermo habitus in
Conc. Lemovic. ann. 994. apud eumd. Baluz. Hist. Tutelens. col. 387 : Virga tua
(S. Martialem alloquitur) quæ in urbe sedis meæ pro pretioso hactenus
custodiebatur thesauro, etc. Adde Spicil. Acher. tom. 8. pag. 172.Abbatiam per Virgam concedere, in Charta ann. 1120. tom. 1. Spicilegii
Acheriani pag. 172. Si alii archiepiscopi vel episcopi regni qui sunt advocati in
abbatiis aliorum episcopatuum jure ecclesie sue ex concessione vel ex tolerantia
sedis apostolice electis abbatibus concessionem per Virgam fecerint,
episcopus quoque Basiliensis abbatibus qui in ecclesia beati Blasii proponendi sunt
post electionem hoc ipsum faciat.
Fecit et præcentoralem Virgam argenteo scemate nitentem.Si comme par simple
desseisine faite de jour sauns force et armes, oue une blaunche Verge en signe de
peas.Consuetam vir dei orationem quærens corruit in vepre pedem offendens....... et
cum surrexisset ab oratione fecit de Virga Coleria crucem. Editor interpretatur
Colurnam.
Post hæc
misit iterum Gundobaldus duos Legatos ad Regem cum Virgis consecratis, juxta ritum
Francorum, ut scilicet non contingerentur, sed exposita legatione cum responso
reverterentur. Valerius Flaccus lib. 4 :
Ille virum ut contra venientem, umbrataque vidit
Tempora Parrhasio patris de more galero,
Paciferaque manu nequicquam insignia Virgæ.
Verge pelée, meretricibus tribuitur, in Mirac. MSS. B. M. V. lib. 2 :
Tele ribaude et avolée,
Ki porté a verge pelée
Plus de sept ans par le pais.
Liceat mihi
peccantis lege, id est nudis pedibus, totoque corpore circa renes tantum præcincto,
manibus meis Virgas disciplinatorias ferenti, in capitulum venire, et coram Deo, et
vobis fratribus meis veniam de offensionibus meis petere, et a vobis omnibus Virgarum
correctionem, dignam videlicet factis meis recompensationem, recipere. Vide
Disciplina.Qui verba nefandissima Deum omnipotentem, ac B. Mariam Virginem et
ejus virginitatem tangentia, Sanctos et Sanctas Dei, protulerit, si ex proposito
dixerit, sine spe aliqua veniæ moriatur. Si in ludo, rixa, vel cum ira, vel casu
protulerit, portando Item unum
anulum cum parva Virga. Tabulæ matrimoniales ann. 1468 : In pretio duorum
clamidum unius Virgæ auri, etc.Virgacoram Rege deferenda, ut olim
Curopalatæ, qui idem fere muneris obibat apud Impp. Byzantinos : is enim
aurea
virga decoratus inter obsequia numerosa ante pedes regios primus incedebat, ut
auctor est Senator lib. 7. Form. 5. Quæ quidem Curopalatæ virga Virga. Fleta lib. 2. cap. 2. § 2 :
Senescalli
Hospitii Regis interest de omnibus actionibus contra pacem Regis infra metas Hospitii
continentes duodecim leucas in circuitu Regis ubicumque fuerit in Anglia, quod quidem
spatium dicitur Virgata regia. Cap. 2. § 2 : Dicitur Virga, quæ sequitur
Regem ubicunque fuerit in Anglia, spatium continens 12. leucarum. Adde lib. 2.
cap. 61. § 7. 8. Et nos plurimum affectantes quod feloniæ et
transgressiones infra Virgam hospitii prædicti custodis (videlicet per duodecim leucas
in circuitu ejusdem hospitii) perpetratæ, ac si ipsæ infra Virgam hospitii nostri, si
nos præsentes essemus, factæ fuissent, audiantur et terminentur,
etc.Virgataagunt etiam Leges Malcolmi II. Regis Scotiæ cap. 6. § 3 :
Omnes transgressiones sub Virga Marescalli D. Regis
(videlicet infra 12. leucas) debent determinari in Curia Regis coram prædictis
Marescallo et Constabulario. La verge, nude, in articulis super chartas editis
ann. 28. Edw. I. cap. 3. et apud Brittonum pag. 1. 8. 9. 69. 75. 76. etc. Apud Francos,
Curia regiadecem leucarum quaquaversum esse intelligitur, a loco, ubi Princeps ipse moratur : uti Edicto Francisci I. mens. Jun. ann. 1544. statuitur, quod a Miramontio describitur in Præposito Hospitii pag. 239. Vide Isidorum Pelusiot. lib. 3. Epist. 176.
Servientescoram Justitiariis, in Statuto Westmonast. 2. cap. 46. 48. Vide Virgarius et Virgatores.
Judicatum est
quod uxor cujusdam defuncti debet habere dotem de omnibus, de quibus maritus ejus erat
in die et hora, quando uxorem recepit suam in sponsam, saisitus per hæreditagium
videlicet de feodo loricæ et de serjenteria et de Virga et de omni feodo, quod tenetur
per hæreditatem. Declarat. Joan. de Sacro cæsare milit. ann. 1318. in Reg. 112.
Chartoph. reg. ch. 6 : Item la Verge de ladite prévosté de la justice haulte et
basse.... Virgaservientis projecta intra muros domus, cujus apertio illi detrectabatur, in signum peracti officii seu manus appositæ. Lit. remiss. ann. 1390. in Reg. 138. Chartoph. reg. ch. 255 :
Le prévost de Dourlens accompagné de plusieurs sergens alla en la ville de
Fieffes devant la maison dudit Chambellan,... estant en dehors devant ladite porte il
fit lire sa commission à Jeanne femme dudit Chambellan et fit les commandemens contenus
en icelle commission..... Jeanne en fut refusante et defendi que riens ne fust
ouvert...... Par signe de désobéissance le prévost getta par dessus la porte en ladite
basse-court une Verge de l'un des sergens qui estoient avec lui, et s'en
parti.virga terræ, Anglo-Saxonibus. Donationes factæ Eccl. Salisburgensi cap. 13 :
Dedit de proprio in salinis suis, in
harena Virgas vi. quæ Virga habebat pedes xxvi. et dimidium, hoc
est, in orientali parte ipsius harenæ. Liber Ramesiensis ch. 297 : Dedit
3. Virgas de terra in Indingewrth, et unam Virgam in Slepe. Occurrit apud
Ingulfum pag. 909. Ordericum Vital. lib. 5. pag. 602. in eodem Monastico Anglic. tom. 1.
pag. 280. 313. tom. 2. pag. 8. 91. etc. Sepiunt Virgas 5. et in monasterio inter omnes Virgas 4.
Occurrit ibi non semel. Charta ann. 1174. apud Miræum tom. 1. pag. 191. col. 1 :
Centum quoque mensuras maresci ad Virgam Comitis Flandriæ. Adde tom. 2.
pag. 832. 1328. et 1329. Charta Roberti Comitis Moretonii ann. 1453. apud Stephanot.
tom. 13. Fragm. Hist. MSS. pag. 123 : Et unicuique burgensi dabunt monachi terræ
unam Virgam ad inhabitandum, qui ibi sunt vel hospitandi sunt. Verge de terre,
Vergine, Virgine, Vergue, in Chartul. S. Vandreg. tom. 1. pag. 185. ex Charta
ann. 1290 : Trois acres de terre et une Vergine à campart et à vileine. Trois
Virgines de terre quatre pergues moins, in Charta ann. 1293. ibid. pag. 177.
Alia ejusd. anni pag. 214 : Pour unze livres et deux sols Tournois,.....
v. Verges de terre. Une pieche de terre contenant chint Vergues de terre et
sept pergues, in Charta ann. 1305. ibid. pag. 184.Quantum
enim hæreditatis unusquisque possidet, tantum dat et census : et quantum census dat, et
arat, et secat fœnum, et metit seritque ; et pullos dat et lini resticulas. Cum autem
debent arare, cum Virga metitur eis, qua et mansi solent metiri. Et ipsa Virga signata
est secundum uniuscujusque rationem, et ubicunque signum occurrerit, ibi parvum lignum
figitur in terra, et ipsi tamen in prima scissura et seminatione arant.Dix
Vergues ou aulnes de drap bureau.Dedi unam placetam terræ meæ,....... cujus
latitudo in fronte continet in se xvi. Virgas ferreas præter unum quarterium,
et totidem a retro. Vide Ulna 2.Item Romadus Comes concessit in hoc monasterio ecclesiam S. virgacontinet. Leges Inæ cap. 69 :
Si quis Virgatam terræ a domino mercede conductam araverit,
etc. Chronicon Monasterii de Bello : 8. virgæ unam hidam faciunt : wista
vero 4. Virgatis constat. infra : Dividitur leuga per wistas, quæ aliis
in locis Virgatæ dicuntur. Ita fere Monasticum Anglicanum tom. 1. pag. 313.
Vetus Codex : Virgata terræ continet 24. acras, et 4. virgatæ constituunt unam
hidam, etc. Alius Codex : 10. acræ terræ faciunt secundum antiquam
consuetudinem unam ferdellam, et 4. ferdellæ faciunt Virgatam, etc. Sic
quantitas varia est pro locorum varietate. Vide Dugdalum in Antiquit. Warwicens. pag. 665.Nosterfol. 340. r° :
Quadraginta perticæ faciunt Virgatam ; quatuor
Virgatæ faciunt acram...... Quadraginta perticæ terræ faciunt Virgatam ; duæ Virgatæ
faciunt arpentum.Ricardus
de Colecis tenet 1. Virgatam operariam pro 5. sol. et facit consuetudines sicut
Adam. Fol. 59 : Unaquaque Virgata operaria de Hantonia debet operari
unaquaque hebdomada et per totam hebdomadam.Virgata. Salomon dedit unam Virgadam, in Tabul. Roton. Charta apud Lobinell. tom. 2. Hist. Britan. col. 74 :
Tradidit... partem Virgadæ unius cum
manente supra.Nobilis
vir Rethuobri veniens ante ecclesiam Vernensem donavit Virgatas suæ hæreditatis, quarum
hæc sunt nomina : Hoetlmonoc, Ran Turnoc, et Ran Riwocon.Et etiam Virga ponderis quam tenet nunc ab ipsa Ecclesia
censualem dom. Catherina de Podio. Charta ann. 1377. ex Camera Comput.
Provinc. : Una cum juribus Virgæ ponderis, et tractæ bladi, et
leydarum.Duæ Virgæ et una
forpex emenda illorum est, qui furando aut spoliando juri derogant sua.
Tvene besmen.
Virga, in Statutis Montis Regalis fol. 269 :
Ponendo quatuor
Verghas azali, etc.virga, ae, f.: verga, ramo (flessibile), ramoscello
● stelo, gambo Ov; ≊ [Plin]
● verga (fenomeno celeste) Sen.
virga ae, f
- VERG-, a slender green branch, twig, sprout: rubea, V.: viscata, i. e. a lime-twig, O.—A graft, scion, set: fissā cortice virgam Inserit, O.—A rod, switch, scourge: equus umbrā virgae regitur, switch, Cu.: commotā virgā, plied, Iu.: virgis ad necem caedi.—Poet., for fasces, as a designation of one of the higher magistrates, O.—A wand, staff, cane: virgā circumscripsit regem, L.: virgā lilia summa metit, O.—A magic wand: tetigit summos virgā dea capillos, O., V.— In cloth, a colored stripe: purpureae, O.—In a family tree, a twig, branch, Iu.
-
…natumque vocat, quem lucida partu Pleias enixa est, letoque det imperat Argum. Parva mora est alas pedibus virgamque potenti somniferam sumpsisse manu tegimenque capillis. Haec ubi disposuit, patria Iove natus ab arce desilit in terras .…
Ovid, Metamorphoses
-
…. Hoc sibi pulchra suum ferri Proserpina munus instituit. Primo avulso non deficit alter aureus, et simili frondescit virga metallo. Ergo alte vestiga oculis, et rite repertum carpe manu ; namque ipse volens facilisque sequetur, si…
Vergil, Aeneid
-
…Talia dicturus vidit Cyllenius omnes succubuisse oculos adopertaque lumina somno. Supprimit extemplo vocem firmatque soporem languida permulcens medicata lumina virga. Nec mora, falcato nutantem vulnerat ense qua collo est confine caput, saxoque cruentum deicit et maculat praeruptam…
Ovid, Metamorphoses
-
…ubi disposuit, patria Iove natus ab arce desilit in terras. Illic tegimenque removit et posuit pennas, tantummodo virga retenta est. Hac agit, ut pastor, per devia rura capellas, dum venit, adductas et structis…
Ovid, Metamorphoses
-
…, et ventis glacies adstricta pependit. Tum primum subiere domus domus antra fuerunt et densi frutices et vinctae cortice virgae. Semina tum primum longis Cerealia sulcis obruta sunt, pressique iugo gemuere iuvenci. Tertia post illam successit aenea…
Ovid, Metamorphoses
-
…videbat esse quam illorum qui innocentes peribant, accedit ad hominem Timarchides ; a securi negat esse ei periculum, virgis ne caederetur monet ut caveat. ne multa, ipsum dicere adulescentem audistis se ob hunc metum pecuniam Timarchidi numerasse…
Cicero, in Verrem
-
…rei neque index neque vestigium aliquod neque suspicio cuiquam esset ulla ; deinde iubet undique hominem vehementissime verberari. caedebatur virgis in medio foro Messanae civis Romanus, iudices, cum interea nullus gemitus, nulla vox alia illius miseri inter…
Cicero, in Verrem
-
…C. Servilium, civem Romanum e conventu Panhormitano, veterem negotiatorem, ad tribunal ante pedes tuos ad terram virgis et verberibus abiectum aude hoc primum negare, si potes ; nemo Lilybaei fuit quin viderit, nemo in Sicilia…
Cicero, in Verrem
-
…referatur an Romam ad singulos enim. nuntios turpissime consilia mutat nondum scio. sed praeter furta et rapinas et virgis caesos socios haec quoque fecit, ut ipse gloriari solet, eadem quae Q. Caesar ludis, quos Gadibus…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…Romanorum, integrum ius libertatis defendo servari oportere popularis vero tribunus pl. custos defensorque iuris et libertatis Porcia lex virgas ab omnium civium Romanorum corpore amovit, hic misericors flagella rettulit ; Porcia lex libertatem civium lictori eripuit, Labienus…
Cicero, pro Rabirio Perduellionis Reo
Virga
(ῥάβδος). A twig, bough, or switch cut from a tree. Hence (1) a riding-whip (Mart. ix. 23);
(2) a switch for punishing schoolboys (Juv. vii. 210) (see ludus litterarius);
(3) a walking-stick (see baculum);
(4) a wand of office carried by the Roman lictors (see fasces; lictor);
(5) a magic wand (Verg. Aen. iv. 242); and
(6), in the plural, the ribs of an umbrella (Ovid, A. A. ii. 209).