bausia
Bæs, apud antiquos Gothos
Baud, Anglis
Bad, Quævis res mala, corrupta, improba. Vide Schilter. in Gloss. voce Bosa.
BaudGothis est Hebes, stupefactus. Origo vocis
Bausiarepetenda videtur a Goth.
Balus, Malus. Vide Glossar. Goth. Massmanni ad Interpr. Ev. Joh. Schmelleri Saxon. et supra Ballomer.
Excepto furto et Bauzia. Curia
Generalis Regia Aragon. in Catalania 19. Kal. Septemb. ann. 1321. MS. : Item quod
nullus reptatus de Bausia teneatur, etc. de Bausiatoribus et traditoribus qui fidem suam
noluerunt escondire. Infra : Si aliquis fuerit reptatus in
Curia de Bausia, sive de proditione aut traditione, vel de fractione treugarum, quod
possit fidem suam escondire per batalliam. Perperam Bansia, pro
Bausianon semel editum apud Belugam Editionis Ascensianæ. Consuetudines Catalaniæ MSS.
Si a quest cas lo vassal no deu esser hoït en neguna manera : car en ço que
requer fieltat, e per contradic se sequeys Bauzia, no es presa neguna defensio.
Cap. seq. : En altra manera quant lo vassal seria remazut en lo terme del castel,
no seria entes que aques donada postat, ans seria reput ad bauzador, ço es que auria
feyra Bauzia, segons Costuma de Catalunya.
Si ans que haja fet homenatge, lo vassal pot esser tingut de crim de
Bausia, et Recogn. Procer. cap. 43. Omnis tit. 12. lib. 9. Constit. Catalan. et
tit. 5. ejusdem libri in Superfl. agit de reptats de Bausia e traytio. Curiæ supra laudatæ sunt ibi cap. 4. et 5.
Et si aliquis eorum qui modo habet istos honores, vel habebit in
futuro, voluerit se erigere in superbiam, et noluerit recognoscere istis Sanctis, sicut
et mihi mei homines, et mei fideles ; appellant de traditione et de Baucia, sicut
facerent, si ego essem vivus et præsens, et adjuvent eum per fidem sine fraude.Quia maxima Baudia est. Cap.
35 : De aliis namque Baudiis et malefactis, etc. Cap. 36 : Quandiu
contradixerit, Baudator suus erit. Boidie, vel Boisdie, nostris Gallis,
Barat ne Boidie ne doit aler avant en jugement,
ne autre part.
Renonciants à tote exception de deception, de
fraude, de Boisdie, de tricherie, de paor, de machination, de circumvention,
etc. Charta S. Ludovici tom. 1. Ordinat. Reg. Franc. pag. 81 : Sans nulle
suspicion de fraude ne de Boidie.
Qui semblant font de maladie,
Par fausse œuvre et par leur Boidie, etc.
MS :
Qui tos jours font traison et Boisdie.
MS :
Et sembla bien traison et Boisdie.
Philippus MouskesMS. in Philippo I :
Ensi par guerre et par Boisdie,
Ot li Rois Henry Normandie.
Idem in Philippo Aug. :
Li Quens Renaus s'en fu grevez
De toutes pars, et accusez
De traison et de Boisdie.
Auctor des Instituts en RomanMS. diabolum vocat
li pere de le felonie et de Boidie. Occurrit passim apud Poëtas nostrates. Adde veterem Consuetud. Campaniæ art. 38.
Boisdiereddiderunt nostri, ita et
Bmutato in
V, Voisdiedixerunt, ut in Cons. Petri de Font. cap. 5. art. 4. qui et
Bosdieusurpat cap. 16. art. 1. :
Li rois Girar fu pleins de grant Voidie.
Boidie, pro
Bordre, legendum in Lit. ann. 1269. tom. 4. Ordinat. reg. Franc. pag. 534.
Volumus præterea et mandamus, ut nullus
violatores pacis manuteneat, nec raptores : nec aliquis qui sit Baudator appellatus, sit
sub hac pace, nisi voluerit se purgare ad cognitionem curiæ nostræ. Alterum
exemplum vide in Baudia.Illum cui unam libram argenti pro trabibus emendandis
commiseram anno præterito, immaniter mihi Bausiasse percepi. Charta Fulconis
Nerræ Comit. Andegav. in Tabulario Abbatiæ Vindocin. n. 63 : Illo quoque mortuo
habuit eam de Goffrido Comite filio ejus, donec ille in ostagium intravit pro Comite
Cenomanico contra illum. Cum vero Comes Cenomanicus Bosiavit Comiti Goffrido, et
forostagiavit obsides suos, perjuravit se Herbannus de ostagio, sicut alii ostagii
contra Comitem Goffridum, et tenuit se in guerra cum Comite Cenomanico, similiter et duo
nepotes ejus Guillielmus de Saliaco et Hubertus frater ejus in eadem guerra Cenomanorum
perjuraverunt contra Gaufridum Comitem, et ei Bosiaverunt, pro qua re accepit Comes
fevum suum, quod ille forisfecerat, etc. Iterum Charta 197 : Quo mortuo
sine hærede legitimo, eo quod ipse Clericus fuisset, et frater illius Roscelinus qui ei
supervixit Comiti Fulconi Bosians in guerra Plastulfi adversus eum fecit, unde et ab
illo de tota terra sua exhæredatus et ejectus est. Et Chart. 207. fol. 85 :
Comes Goffrido Comiti Bosiavit, bellumque intulit.
Boisiare, apud Rymer. tom. 1. pag. 2. n. 7. pag. 4. col. 2. n. 7. et pag. 24. n. 11 :
Et si aliquis Comes Angliæ, vel alii homines
illius terræ, Regi, vel Henrico filio suo Boisiaverint, alias
Bosiaverint, non male.
Boiser, Poëtæ nostrates dicunt. :
Del vieil Fromond le vieillart tretor,
Qui a Boisié son droiturier Seignor.
Alio loco :
Il li escrie, Torne à moi renoiez,
Par meinte fois as envers moi Boisié.
MS :
Par traison vuelent le Duc Boisier.
MS :
Con li cuivert otil lor Seignor Boisié.
MS :
Pilate son Prevost, qui tant jor l'a Boisé.
MS :
Ne li Boiserai-je de petit ne de grant.
Infra :
Més si li Rois m'aloit de queque soit Boisant, etc.
Theobaldus d'Argies, Can. 5 :
Qui n'a talent du trichier, ne du Boisier.
Guill. Guiart. ann. 1207 :
Chrestiens qui mie ne Boisent,
Cà et là par France se croisent.
Idem anno 1296 :
En celui termine meismes,
Où faus devise li aprandres,
Se Boisa si li Quens de Flandres,
Comme deceus et gabez,
Qu'à Paris tramist deus Abez,
Et manda au Roy là endroit,
Que mais rien de lui ne tendroit ;
Et sans autrement suplier,
Le fist adonques deffier.
Chron. MS. Bertrandi du Guesclin:
Si se sont assentis à rendre au derrein jour,
A venir à mercy bellement par loy seur,
Chascun la hart au col, a loy de Boiseur.
Si grandi quidem, sed torto est naso, id est si discernendi subtilitate
nullatenus pollet ut fraudulentus adeo sit, ut Bausiator vulgo
dicatur.Gasces Bruslez, Cant. 20 :
Et amerai celle que j'aim tant,
Et se sui tronmi cuer Boiseor,
Qui soit soudains pur faus lausengeor.
Perrinus d'Angecourt, Cant. 5 :
N'estra mes cuers Boissieres ne faintis.
MS :
Ne envers vous estre Boisierre.
Bauzar, vol. 1. pag. 202.
Bausiaac felonia reorum in fiscum cadunt,
Escaëtasalii vocant. Charta Ottonis Episcopi Vapincensis ann. 1281. apud Sammarthanos :
Omnes proventus et Bausitæ, quæ ex prædictis jurisdictione et
consolatu exiverint, pro medietate pertineant ad Regem, etc.del Molinoin Repertorio Fororum Aragon. pag. 226 :
Et non habet super illos aliam causam, nisi cum benefacto de Senyore, et
habuerunt fueros et usaticos de suos honores quos habuerunt, et inantea accaptabat, quod
non perdidissent illas, nisi per tres Butias comprobatas, videlicet unam pro morte de
suo Senyore : aliam pro mulierem de suo Senyore adulterare : tertium, qui cum honore de
suo Senyore ad alium Senyorem cum illa attenderit. Et si aliquis de illas tres butias de
nulla de illis inde reptatus fuerit, etc.