correarius
Coreario, seu
Procuratori nostro, etc. Bulla Gregorii X. PP. ann. 1274. apud Paradinum lib. 2.
Hist. Lugd. cap. 52. et Petrum Mariam Campum in Histor. Eccl. Placentinæ in Regesto 2.
part. num. 188 : Curiam vero supradictam infrascripto modo decernimus ordinandam :
videlicet ut ipse Archiepiscopus rectorem et directorem Curiæ, Correarium, sive
Præpositum, vel aliter, prout ipse voluerit, nominandum, ac judicem, sive judices,
necnon et sigilliferum instituat.
Ad
officium Correarii spectat facere exequi sententias, et facere executiones damnatorum
per sententias ad mortem, seu alias corporaliter, vel ad pœnam sanguinis, et omnes
alias sententias, condemnationes et mulctas pecuniarias et reales pro dicto
Archiepiscopo. Item dictus Correarius est in possessione inquirendi et perquirendi
malefactores et delinquentes in civitate Viennensi, et hujusmodi malefactores et
delinquentes capere et captos ducere et duci facere ad carcerem Archiepiscopi, et
ipsos captos tenere in carcere præfato, quousque de ipsis facta fuerit justitia ac
condemnati fuerint. Ac etiam facere excubias die ac nocte in civitate et territorio
prædictis pro dicto Archiepiscopo, et hujusmodi malefactores et delinquentes in
civitate et territorio prædictis capere, et captos ducere et duci facere ad carcerem
præfati D. Archiepiscopi. Ibidem pag. 124. col. 1. in Sententia Raymundi de
Baucio Principis Auriacæ inter Joannem Episc. Diensem ex una parte, Capitulum Diense et
Universitates Clericorum et Laicorum ex altera ann. 1292 : Dominus Episc.
instituat Correarium suum bonum, et legalem et sufficientem, et Officialem
jurisperitum bonum, et legalem et sufficientem, qui jurent in præsentia civitatis
Diensis, secundum formam libertatum Civium Diensium, reddere et facere jus unicuique
tam extraneis, quam privatis ; et qui jurent punire delinquentes in civitate prædicta,
et ejus territorio et districtu, et qui jurent specialiter inquirere veritatem super
delictis commissis erga ipsum Dom. Episcopum, etc. Et col. seq. :
Capitulum Ecclesiæ Diensis seu Correari dicti Capituli contra eos inquirant seu
inquiri faciant, et si aliquos culpabiles invenerint, quod corrigant et castigent,
etc. Infra : Præcepit Dom. Princeps prædictus fieri per Capitulum
memoratum, seu Correarium et Officialem ejusdem infra duos menses, numerandos a
tempore denunciationis per dictum Dom. Episc. vel ejus Officiales faciendæ, alioquin
potestas inquirendi, puniendi et emendam fieri faciendi super prædicta, post dictum
terminum, devolvetur apud Dom. Episcopum. Ex his non solum liquet quodnam
fuerit Correarii munus, sed etiam alium fuisse Episcopi, alium Capituli Correarium.
Illius amplior jurisdictio ad omnes cives, hujus minor ad solos Capituli Clericos et
domesticos extendebatur. Hunc e gremio Capituli fuisse docent sequentia : D.
Jordani Canonicus et Procurator et Correarius dicti Diensis Capituli. Ille
Laicus fuit et Locum-tenensEpiscopi
in temporalibus. Ejusdem tomi pag. 105. legimus :
Nobilis et potens vir Dom. de Groslea Miles, Correarius Viennæ, Locum-tenens
Dom. Archiepiscopi in temporalibus. Vide pag. 24. col. 1. pag. 26. col. 1.
tom. 2. pag. 134. col. 1. etCorrearios seu Courriers, etiamnum hodie judices ordinarios et Matricularios Confraternitatum vocant Lugdunenses.
Tandem dictus Dom. Vicarius una cum
discreto viro Dom. Petro Duranti Conreario et Judice terræ dicti Dom.
Archiepiscopi. Occurrit iterum in Instrum. tom. 3. novæ Gall. Christ. col. 80.Correrius aut alius Officiarius Dom. Archiepiscopi, in Histor. Dalphin. tom. 2. pag. 15. col. 2. Capitulum Generale S. Victoris Massil. ann. 1342. ex Archivo ejusdem Monasterii :
Cum Commissarii, Notarii, Correrii
Episcoporum supervenerint ad Prioratus dicti Monasterii pro tenendis assisiis, aprisiis,
inquestis seu executionibus faciendis contra Clericos seculares, etc.Publicaverat ex parte dicti D.
Episcopi et ejus Correarii seu Courrerii quod omnes et singuli habitantes et incolæ
civitatis prædictæ parati sint et se parent sequi vexillum et cavalcatas dicti Dom.
Episcopi quandocumque tubicinabitur ad cornu vel ad sonum cornu. Ibidem pag.
128. col. 2.