dictare

dictare [CL] 1 to dictate (to writer or scribe). 673 quam sententiam definitionis nostrae Titillo notario scribendam ~avi (Conc. Hertf.) Bede HE IV 5; Adamnan ‥ scripsit ‥ librum ‥ cujus auctor erat docendo et ~ando ‥ Arculfus Ib. V 15; totum ilium diem docebat et hilariter ~abat Cuthb. Ob. Baedae clxii; [vitam S. Guthlaci], prout a ~antibus idoneis testibus ‥ audivi, ‥ depinxi Felix Guthl. prol.; non ‥ nisi ab ipso audita et ex illius ore ~ata perscripsimus Hugeb. Will. 6. 2 to compose; b (charter or sim.); v. et. dictitare 2; c (judgement). fateor ‥ quod hoc opusculum ‥ ita perniciter ut sategistis ~are nequiverim, quia ‥ morosam ~andi intercapidinem ‥ ecclesiastici regiminis sollicitudo denegabat Aldh. VirgP 59; dictanti titulum mihi te sancte oro sacerdos / succurras precibus semper ubique piis Epigr. Milredi 810; 792 hoc dolens ~avi Alcuin Ep. 13; i liber ‥ / nitere, sub pullis quamvis dictate cucullis R. Cant. Malch. pref. 25; c1105 ~are cotidie assuesce, et maxime in prosa. et ne multum ames difficile ~are, sed plane et rationabiliter Anselm (Ep. 328) V 260; Greci involute, Romani splendide, Angli pompatice ~are solent W. Malm. GP V 196; 1245 liberate ‥ magistro Henrico versificatori x m. pro servicio suo quod nobis impendit ~ando vitas beatorum Edwardi et Georgii Liberate 21 m. 10; materia [opusculi] est ars ~andi, metricandi, rithmicandi Garl. PP 2; 1432 artes scribendi et ~andi loquendique Gallicanum ydioma ‥ magis grammatice et rhetorice quam aliis ‥ facultatibus ‥ appropinquant StatOx 240.  b †701 (12c) ego W. hanc donationem ~ans subscripsi CS 103; 956 ego O. episcopus ~avi CS 935; 956 (14c) ego D. jubente rege hanc singrapham ~avi CS 941; 1001 (14c) cum ego hoc [privilegium] ‥ pro ‥ generali salute ~averim CD 706; a1070 concessi ‥ archiepiscopo ~are privilegium ad omnes illas terras quae adjacent ad aecclesiam S. Johannis de B. (Breve Will. I) E. Ch. Yorks I 88 (cf. F. E. Harmer, Anglo-Saxon Writs p. 432); 11‥ hanc cartam ~avit S. Dunstanus CS 88d..  c debent episcopi cum seculi judicibus judicia ~are [AS: domas dihtan], ne permittant ‥ ut aliquid injustum illuc pullulet (Quad.) GAS 478. 3 a to rule, govern. b (w. document or abstr. as subj.) to dictate, enjoin. c (p. ppl. as sb. n.) dictate, command. a s1106 rex [Hen. I] subegit sibi totam Normanniam et secundum suam voluntatem ~avit Fl. Worc. II 55.  b ~ante fidei devotione Bede HE III 2; juret sicut causa ~abit (Leg. Hen. 66. 9a) GAS 586; non quid ‥ justa retributio ~et attendit Map NC III 2 f. 38; natura ~ante Gir. TH I 14; c1300 statutum ~ans causas in universitate ‥ sine scriptis debere ventilari MunAcOx 72; non enim intellectus moderate sive medio modo ~at actum, ita quod ~are circumstancionetur hac circumstancia mediocriter, sed ‥ ~at secundum ultimum potencie sue Duns Ord. I 235; ubi jus naturale ‥ ~at excipiendum Ockham Dial. 568; 1380 (v. diaetare 3).  c secundum anterioris ~atum [AS p. 448: œfter ðœs arran dihte] RegulC 69 epil..