informatio
informatio, a representation, idea, conception
in-formātĭo, ōnis, f. [informo], a representation.
- I Lit., an outline, sketch, first draft: aedium sacrarum informationes, Vitr. 4, 6 fin.—
- II Trop., an idea, conception: anticipatio, quam appellat πρόληψιν Epicurus, id est anteceptam animo rei quandam informationem, Cic. N. D. 1, 36, 100: dei, id. de Or. 2, 87, 358: unius verbi imagine totius sententiae informatio, an exhibition of the idea contained in a word, an explanation of its meaning, id. Part. Or. 29, 102.
īnfōrmātio, ōnis, f. (informo), die Bildung, a) durch Unterricht, α) der Unterricht, die Unterweisung, Belehrung, ad eruditionem informationemque nostram, Augustin. epist 12 extr.: ad informationem eorum, qui etc., Vulg. 1. Timoth. 1, 16. – β) die erlangte Bildung, o praeclara informatio doctrinarum, o herrliche Weltweisheit! Amm. 29, 2, 18. – b) durch Darlegung, die Darlegung, Erläuterung, Deutung, verbi, des W. (auf das es ankommt), Cic. part. or. 102. – u. als rhet. Fig. = χαρακτερισμός (s. charactērismos), Auct. de schem. dian. 10. p. 72, 31 H. – c) das Bild in der Vorstellung, α) die im Geiste a priori (ursprünglich) vorhandene Vorstellung, antecepta animo quaedam inf., Cic. de nat. deor. 1, 43: in animo insita inf. quaedam dei, ibid. 1, 100. – β) das aus der objektiven Erkenntnis hervorgehende Bild, die a posteriori vorhandene Vorstellung, unius verbi imagine totius sententiae inf., die Vorstellung von einem vollständigen Gedanken unter dem Bilde eines einzigen Wortes, Cic. de or. 2, 358.
licet inmeritos divina tamen miseratio tanta prosequitur et tali dominos ~one componit, ne vilis aliquos servitus adnichilet aut inpunita securitas elata precipitet(
charitatem proponimus, quae alias ~onis dignitate precedit
hoc punctum [cordis ] est a quo incipit natura protrahere ~onem totius corporis
sive Filius procedit a Patre per quandam quasi ~onem sive per quandam excussionem
propter specialem unionem ignis ad calorem, que est ~o
aeris impulsiva ~one auditus fit
sicut successiva est ~o soni in prima collisione, ita eodem ordine et consimili figura fit ~o soni in soni reflexione
dicitur paradigma quasi juxta formacio id est ~o per aliam
theologia ‥ sacris et poeticis ~onibus usa est
cum ‥ scriptura sacra sit plena ambiguis seu obscuris, immo, secundum Dionysium, sacris poeticis ~onibus
orthodoxorum ‥ ~one didicerant, quod Machometi lex spurcissima animarum est intoxicativa
omnes Christiani ‥ secundum ~onem sacerdotis in lege Dei instructi debent obstare istis erroribus
me submitto correctioni, arbitrio, et ~oni reverendi patris(
ad ~onem earum linguam ‥ exercuit
dirivationes ‥ memoriter recolite ut ad ‥ proficiant ‥ aliorum ~onem
non curatur de justitia et honestate, de simplicium ~one
ad Dei laudem vel proximorum ~onem fervor vigeat caritatis
pro ~one juvenum ad cantandum
plurima ‥ que ad ‥ morum ~onem conferre valebunt
plenaria ~one veritatis
vos ‥ cogitetis et paretis eas quas volueritis vestras mittere ~ones
habita ‥ super facto illo ~one
summaria recapiatur, per ambassiatores ibidem, ~o valoris navium et mercimoniorum
duo opposita non sunt in eodem subjecto, nec unum oppositum est in alio secundum modum ~onis
[angeli ] corpus est in loco, aut per ~onem corporis existentis in loco, et sic anima est in loco dum actu informat corpus, aut per hoc quod est terminus rei habentis positionem in loco
solum fit ‥ ~o intellectus possibilis
~o sensus, que fit a solo corpore, ‘visio’ dicitur. illa autem ‘~o’ est propria species, que recipitur in parte organi, sc. in corpore sic mixto
sed ipsa visio est ipsa ~o visus per speciem, ita quod non sit ibi talia ~o quam speciei, que sit visio
~o medii per speciem non est cognicio, sed ~o sensus est cognicio
quandocunque generacio qualitatis concomitatur ejus ~onem et inherenciam, subjectum movetur duobus modis in partibus
idem est ponere qualitatem vel quamcumque aliam formam esse in subjecto cum hoc quod non informat, Deo suspendente actum ~onis
īnfōrmātĭō, ōnis, f. (informo), ¶ 1 dessin, esquisse : Vitr. Arch. 4, 6 ¶ 2 idée, conception : Cic. Nat. 1, 43 ; 1, 100 || représentation dʼune idée par lʼimage dʼun mot : Cic. de Or. 2, 358 || explication dʼun mot, du sens dʼun mot par lʼétymologie : Cic. Part. 102.
- 1. (filos. t.t.) voorstelling, begrip; ➤ in animo insita ~ quaedam dei (Cic.);
- 2. (Cic.) verklaring, duiding [verbi];
- 3. (Laatl.) onderricht, onderwijs.
īn-fōrmātiō ōnis, f
- informo, a representation, idea, conception: antecepta animo rei: dei.