plastrum

plastrum, ~ia [ME, OF plastre < AS plaster < emplastrum < ἔμπλαστρον] 1 (med.) plaster, poultice. 1288 Rogerus manucepit sanare capud ipsius Johannis de glabra. ‥ posuit ei in plastrum [? l. inplastrum] ‥ et postea recessit de villa (CourtR St. Ives) Law Merch. I 36; effundatur circulariter et lente super predictum emplastrum seu mixturam et ita fiat novies lexivium sc. semper calefaciendo et super vinum et idem ~um seu mixturam effundendo Pop. Med. 242. 56; 1335 in diversis medicinis et ~ris pro domino priore emptis Comp. Swith. 237. 2 (as building material) plaster. b (dist. as ~um Francum, Parisiense, or sim; c (dist. as ~um Anglicanum, de Purbik, or sim.). 1243 quod fieri faciant unam capellam magnam de ~o in castro ‥ Hertfordie RGasc I 185b; 1244 fieri faciat capellam castri Eboraci vel cum plaustria vel alio modo prout cicius et expedicius poterit Liberate 20 m. 5; 1246 quod fieri faciat quendam caminum in camera capellanorum regis apud Westm’ inferius et superius de petra vel plaustro prout melius viderit expedire Cl 395; s1254 elegantiam domorum ‥ de ‥ ~o (v. gypsum); 1275 in ~o ad molas emendandas (Ac. Aghene) DCCant.; a1287 in ~o empto ad idem una cum bosco et carbonibus emptis ad predictum ~um comburendum v s. vij d. (KR Ac 91/3) Arch. LXX 29; 1320 in ij quar’ carbonum marinorum pro plastera ardenda KR Ac 482/1 m. 4; 1323 pro blastro, canabo, et aliis rebus diversis emend’ Cl 141 m. 31; 1337 parietes sunt de maheremio et plaustro Capt. Seis. Cornw 1; ~um, terra glutinosa SB 22 (v. gypsum); 1415 in cariagio de ~o combusto versus reddit’ infra villam per vices, iij s. j d. Fabr. York 35; 1504 custus canabi et ~i ‥ pro duobus quarteriis plaustri, iij s. iiij d. Ib. 93; 1533 xx cwt. de plaster de Parrys ‥ pro cariagio ejusdem plasterii Comp. Swith. 218.  b 1251 descum ‥ de franco ~o (v. discus 4a); 1252 muri sint de ~o Paris’ Cl 290; in mmcc de busca empt’ ad plumbum fundendum, ~um Parisiensem [sic] et calcem ardend’ KR Ac 467/7/4; 1296 pro franco ~o (v. 1 Francus 5b); 1300 in ~ia Paris’ empt’ ad idem KR Ac 479/16; 1301 capella ‥ cum duobus caminis de ~o Parisiensi DC S. Paul. p. 37a (cf. ib.: bicameram cum camino de plaustro de Paris debilem et ruinosam); 1323 in j buss’ ~i de Paris empt’ v d. Sacr. Ely II 33; 1335 capellam de ~o de Parisis tendulis coopertam Vis. S. Paul. xvi; 1338 custus domorum ‥ in ~o Parisiense ad idem empto xij s. (Silkstead) Ac. Man. Wint.; 1464 ita quod maeremium inde sit sufficienter constructum ad plastrandum cum ~o de Parys in omnibus muribus [sic] earundem [domorum] exceptis muribus vocatis les helow wowes AncD A 8449.  c a1389 Henrico Yevele ‥ pro xj mouncell’ plastr’ de Purbik’ ‥ et Rogero Eweros pro ij buss’ flor’ plastr’ Anglican’ KR Ac 473/2 m. 8.