possidere

possidere [CL], possedere 1 to have in one’s control, hold, occupy, (sts. pr. ppl. as sb.) holder, occupant: a (country or territory); b (office or seat of power, also in fig. context); c church; d (space on a chess board). a [Romani] habitabant intra vallum ‥ ; ceterum ulteriores Brittaniae partes ‥ jure dominandi ~sidebant Bede HE I 11 p. 25; sicut Wandali qui olim protriverunt Affricam, sicut Gothi qui ~sederunt Hispaniam, sicut Longobardi qui adhuc obsident Italiam W. Malm. GR I 5; Ludovicus rex Frantie Normanniam concessit puero ut facto sibi hominio ~sideret eam jure legitimo Ib. V 419; opulentam Bulgarie regionem armis nostris optentam ~sideres Ord. Vit. VII 7 p. 186; Lageniensium princeps ‥ orientalia insule maritima ‥ ~sidebat Gir. EH I 1 p. 225; ~sedentibus ‥ et occupantibus nobile regnum Scocie Plusc. pref.p. 4.  b 1080 apostolicae sedis cathedram ~sidente papa Gregorio Regesta 4 p. 2; thronum possedisti / Dei dextera / cum quo nunc resides Ledrede Carm. 3. 28.  c 1200 ~siderunt ecclesiam illam CurR RC II 200; 1362 promisit ‥ episcopus quod ~sidentem ecclesiam de Kylkeram ‥ ad eandem ecclesiam noviter recipiet Reg. Paisley 147.  d albus rex rubro spatio primum poteatur / et rubrus niveum spatium rex jure tenebit / ffemina rubra rubro candens niveo possidebit (Vers. Corpus) Hist. Chess 519. 2 to hold as property, to own, possess (also absol); b (abstr., also in fig. context or fig.). c (pr. ppl. as sb.) owner, possessor. d (p. ppl. possessum as sb. n.) thing possessed, possession, property. 679 terram ‥ teneas ~sedeas tu posterique tui inperpetuum defendant, a nullo contradicitur CS 45; dimidium omnium quae ~sidet dare Theod. Pen. I 7. 5; terram ‥ repromissionis ‥ legitimae hereditatis jure perpetuo ~sidendam [gl.: habendam, perfruendam, to ægenne] dereliquit Aldh. VirgP 12 p. 241; omnem quam ~sederat substantiam in tres divisit portiones Bede HE V 12 p. 30; 736 ita ut quamdiu vixerit potestatem habeat tenendi ac ~sidendi cuicumque voluerit vel eo vivo vel certe post obitum suum relinquendi CS 154; 799 (10c) terram ‥ contulimus in perpetuum posidendam CS 296; sapienter ‥ provisum est ut monachi plura, episcopus vero ~sideret pauciora V. Gund. 26.  b post haec aut supplicium aut regnum ~sidebis Ps.-Bede Collect. 139; possedeat plenum pectus amore Dei Alcuin Carm. 48. 12; 804 ut fiat unius coronae splendor in animo Deum ~sidente Id. Ep. 272.  c 690 (15c) voluntate ~sidencium CS 40; tales ‥ semitae rapiunt ad interitum animas ~sidentium [cf. Prov. i 19] Bede Prov. 942.  d dum attrahitis, dulcia promittitis; cum pertrahitis, ~sessum vestrum amaritudine perfunditis Anselm (Or. 10) III 35; pauperibus tribuit larga possessa tribunus Garl. Tri. Eccl. 104. 3 to hold (person) in or under one’s power, control, or influence, to dominate, possess: a (of a mental condition); b (of a demon or evil spirit). a quis ‥ ita ignorantiae caecitate ~sessus, ut ‥ Gildas EB 93; hiems longae infidelitatis quae mundum ~sederat Bede Cant. cap. 1078 p. 181.  b infirmantes demoniaci professi sunt pro eo tantum futuro deseruisse demones et numquam iterum ~sessuros V. Cuthb. IV 18; quos etenim daemon rabida possederat ira Frith. 1315; exinde majoribus tormentis ~sessum corpus diabolus agitare Osb. Mir. Dunst. 19 p. 148; notandum hic ‥ energumenam fuisse a diabolo ~sessam Gir. IK I 12 p. 94; nos demones et viventes ~sideremus et defunctos torqueremus Latin Stories 101; ~sessus a maligno spiritu Gascoigne Loci 140. 4 to keep or maintain in a certain condition cf. Luc. xxi 19. in tanta paciencia animam suam ~sidebat ut dum sibi dominabatur hoc ipsum quod erat ~sidebat V. Edm. Rich B 617. 5 to have as attribute or sim. utrum a Tritone Libyae palude an palus ab illo hoc nomen inditum ~sideat [vv. ll. ~sedeat, ~sidebat] ignoratur Lib. Monstr. I 52; sane in Etruscorum libris lectum est certa esse numina jactus fulminum ~sidentia, Jovem viz., Vulcanum, et Minervam Alb. Lond. DG 10. 6; longa vero duos tractus ~sedens quorum dexter longior est sinistro, plicata longa vocatur Haudlo 84. 6 (intr.) to be owned or possessed. c1466 declaracio bonorum mobilium Johannis Fastolf, militis, ad manus Johannis Paston, armigeri, deveniencium et ~sidencium tam ex liberacione Thome Howys ‥ quam ‥ Paston Let. 906 p. 573.