protocollum
vobis ‥ mandamus quod reficiatis instrumentum predictum, illud de ~collo seu registro vestro fideliter extrahentes
instrumentum non conficiam de aliquo contractu in quo sciam intervenire ‥ vim vel fraudem; contractus [? l. contractum ] in prothocollum redigam et, postquam in prothocollum redegero ‥
aut in notis seu prothocollis eorum receperint, ‥ nonnulla jura, acta, ‥ instrumenta, ‥ et munimenta causam ‥ concernencia
prefatus R. habet officium rememoratoris, et custodiam papirorum, prothogalium, et [(registrorum omnium ] notariorum regalium et imperialium
W. P. procurator ‥ quoddam protagollum ‥ ostendebat et ‥ dictum protagollum si manus dicti notarii esset examinari ‥ per testes ‥ qui manum ipsius ‥ noverunt instanter petiit
ipsum juramentum ‥ cum prestatum fuerit per notarios publicos ‥ in prothogolis et scriptis redigi ac instrumentum ‥ superinde fieri
prothocollis
Margareta C. et ‥ sponsus suus ‥ resignavit in manibus Johannis R. unius ballivorum burgi de A. ‥ tenementum ac petiam horti in prothagollo immediate precedente in favorem fratrum minorum
de prothogollis notariorum defunctorum: statuit hec synodus ‥ ut prothocolla sive libri et inbreviature notariorum defunctorum ‥ ad officialem illius dioecesis ‥ actualiter deliberentur
quod ‥ ei scribendum fuerat, nisi deficientis prothocolli brevitas obstetisset, ei ‥ suaderi desidero
Tabelliones non scribant instrumenta
in aliis Chartis, quam his quæ Protocolla habent. Ut tamen Protocollum tale sit, quod
habeat nomen gloriosissimi Comitis largitionum, et tempus quo charta facta est.
Huc etiam spectat Statutum Ludovici Reg. Sicil. ann. 1352. quo jubetur ut
Protocollanotam præscriptam præferant,
ut certa ex illis fides semper existat.
Protocollumappellarunt
Registrumseu librum in quem Acta publica ordinatim referebant. Statutum Philippi Pulchri Regis Franc. ann. 1304. tom. 1. Ordinat. pag. 417 :
In primis ordinamus..... quod cum
notarii seu tabelliones publici contractus in loco in quo morari et
tenere Cartularia sua consueverunt, dictos contractus receperint, in ipsis Cartularibus
seu Protocollis substantialiter et seriatim incontinenti ponant et inserant.
Statuta Eccl. Meld. apud Marten. tom. 4. Anecd. col. 918 : Item, vobis omnibus et
singulis presbyteris sub pœna excommunicationis districte præcipimus, quatenus.... de
dictis testamentis seu eorum effectu faciatis registrum seu Prothocolum, quod penes vos
remaneat. Acta S. Bogumili tom. 2. Junii pag. 361 : Signa autem quæ fiunt
ad meritum ejusdem Sancti, idem dominus plebanus in Turek fideliter et diligenter
conscribat, et ad sua Protocolla reponat. Adde formulam juramenti Tabellionum
apud Acher. tom. 6. Spicil. pag. 491. et Statuta Montis Regal. fol. 127. Statutum Ludovici
XII. Reg. Franc. : Tous notaires et tabellions feront bons et suffisans registres
et Protocolles.Et post redigendo instrumentum in mundum, apponunt multa verba, quæ non
apposuerunt in nota vel in Protocollo . Et illa subintellecta fore dicuntur sub tali
clausula, Et cætera. De jure tamen scripto nihil plus in mundo, quam in
Protocollo debet reperiri, ut omnis falsitas et suspicio evitetur. Neque aliter
intelligendum videtur Concil. Trevir. ann. 1310. apud Marten. tom. 4. Anecdot. col. 282 :
Notariis et Tabellionibus præcipimus, ut quandocumque in causis spiritualibus et
ecclesiasticis conficere contingent instrumenta, super eisdem instrumentis faciendis
prius recipiant Prothocolla, quæ penes se dimittant in cartis : ut ex hoc per eos in
essentialibus nihil mutetur.... Statuimus ut iidem Tabelliones.... in loco publico
hujusmodi Prothocolla et creanta super conficiendis ab eis instrumentis
recipiant. Statuta Vercell. lib. 4. fol. 64. v° : Nomina patrum apponantur
et scribantur in Prothocollo et in instrumento.Protocollaa
Notiset
Cartulariisdistincta videre est in Charta ann. 1430. ex Schedis Præs.
Ego.... Notarius.... cui
Cartularia, Notæ et Protocolla præfati.... sunt commissa. Vide
Chartularium.protocollumreferre, vel in publicam et authenticam formam redigere. Charta ann. 1318. ex Tabul. Auscitan. :
Hanc cartam recepit et in sua papiro
Prothocollavit dominante D. Amanevo Archiepiscopo Auscitano. Charta ann. 1495.
inter Notas Gotofredi ad Histor. Caroli VIII. pag. 730 : Ad omnia et singula
prædicta et in hac parte facta vel fienda, proposita vel proponenda notandum,
conscribendum, stipulandum, Prothocollandum, et ad perpetuam rei memoriam, testimonium
et firmitatem, instrumentum et instrumenta publica, litterasque authenticas desuper
conficiendum, et in publicam atque authenticam formam redigendum, etc.Protocolum testamenti mei Philippi de Meloduno episcopi....
Præsenti schedulæ nostrum fecimus apponi sigillum præsenti Protocollo, prænominatos
testes seu assistentes rogantes quatenus huic consimiliter una cum sigillo nostro
sigilla sua apponant.