restringo
restringo, to bind back, bind fast, tighten
Could not find restrictius in Logeion dictionaries.
restrictius adverb comparative, neuter accusative singular comparative, neuter vocative singular comparative, neuter nominative singular comparative of restringo
- To draw back tightly; to bind back, bind fast, tighten, etc. (in the verb. finit. not ante-Aug., but in the P. a. class.; syn. religo).
- A Lit.: laevam, Quint. 11, 3, 131: restrictis ad terga manibus, Plin. 35, 10, 36, § 93: manus, Petr. 73, 4: lacertos, Hor. C. 3, 5, 35; cf.: restringitur vinculis, Tac. A. 14, 64; and: si manus manicis restringantur, Ap. Flor. 17, p. 357, 29; cf. also: Prometheus quondam silici restrictus membra catenā, Cat. 64, 297: vinclo fasciae in modum laquei restricto, Tac. A. 15, 57.—
- B Trop., to restrain, confine, restrict, check, etc. (syn. retineo): homines ad custodiam pecuniae, Plin. Ep. 1, 8, 9: liberalitatem, Sen. Ben. 1, 4: sumptus candidatorum ambitūs lege, Plin. Ep. 6, 19, 4: delicias frugalitate, id. ib. 5, 19 fin.: animum maestitiā, Tac. A. 16, 16: morsus phalangiorum, Plin. 24, 16, 97, § 154 (Jahn, restinguit): praecipitationem nimbi, Ap. de Mund. p. 61, 21.—
- II To draw back, unfasten, unclose, open (rare): dentes restringere, to show the teeth, Plaut. Capt. 3, 1, 26 (486).— Of dogs: rabie restrictā minari, Lucr. 5, 1065: restrictis forte si labellis riseris, App. poët. Mag. p. 277: restrictis labris, Quint. Decl. 12, 27. — Hence, rēstrictus, a, um, P. a. (acc. to I.), bound fast, bound up, tight, close.
- A Lit.: togis neque restrictis neque fusis, Suet. Aug. 73: alvus, i.e. costive, Ser. Samm. 28, 519.— Comp.. restrictiores digiti (pedum), i. e. shorter, Suet. Dom. 18.—
- B Trop.
- 1 Close, niggardly, stingy (cf.: parcus, tenax): in aliquo esse restrictus, Cic. Off. 2, 18, 62; id. Att. 10, 11, 2; id. Planc. 22, 54.— Comp., Cic. Fam. 3, 8, 8.—
- 2 Moderate, modest: an restrictius arbitraris per orbem terrarum legendum dare memoriam suam, quam, etc., Plin. Ep. 9, 19, 6.—
- 3 Strict, stern, rigorous, severe, stringent: summum imperium non restrictum nec perseverum volunt, Tac. A. 15, 48.—Comp.: judicatio, Ap. Flor. p. 364, 39.— Sup.: restrictissimis regulis, Cod. 1, 17 (2), 10.— Adv.: rēstrictē.
- a Closely, sparingly: facere (with parce), Cic. Fin. 2, 13, 42: vivere, Nazar. Pan. Constant. 15. — Comp.: restrictius uti rebus praetereuntibus, Aug. Doctr. Chr. 3, 12.— Sup.: restrictissime facere (opp. plenissime), Plin. Ep. 5, 8, 13.—
- b Strictly, exactly, precisely: cetera non tam restricte praefinio, Cic. Leg. 2, 18, 45: restricte tenent illud nomen (sapientium), id. Rep. 3, 4, 7: observare, ne plus reddat quam acceperit, id. Lael. 16, 58. — Sup. of the adj. prob. not found.
I ¶ 1 serrer, attacher, en ramenant en arrière : restrictis ad terga manibus Plin. 35, 93, les mains étant attachées derrière le dos, cf. Hor. O. 3, 5, 35 ; restrictus membra catena Catul. 64, 296, ayant les membres liés par une chaîne || ramener en arrière : lævam Quint. 11, 3, 131, la main gauche ¶ 2 [fig.] ramener (ramasser) en serrant ; a) attacher : homines ad custodiam pecuniæ Plin. Min. Ep. 1, 8, 9, attacher les hommes étroitement à la garde de lʼargent ; b) serrer : animum mæstitiā Tac. Ann. 16, 16, serrer le cœur de tristesse ; c) resserrer, restreindre : liberalitatem, sumptus Sen. Ben. 1, 4, 2 ; Plin. Min. Ep. 6, 19, 4, restreindre la libéralité, les dépenses.
II desserrer, ouvrir : restrictis labellis ridere Apul. Apol. 6, rire en desserrant les lèvres || dentes Pl. Capt. 486, (découvrir) montrer les dents || [poét.] rabies restricta [minatur] *Lucr. 5, 1065, la rage [des chiens molosses] qui se découvre [comme se découvrent leurs dents, vers précédent], qui éclate, qui se déchaîne.
- 1. samentrekken, terugtrekken;
- 2. ontbloten, laten zien [dentes];
- 3. naar achteren binden, vastbinden [manūs ad terga];
- 4. (metaf.) inperken, beperken [sumptūs; delicias; animum maestitiā benauwen].
- to bind back, bind fast, tighten: Qui lora restrictis lacertis Sensit, H.: restrictus silici, Ct.—Fig., to restrain, check: animum, Ta.