stabilitas
stabilitas, a standing fast, steadfastness, firmness, stability
Could not find stabilitatis in Logeion dictionaries.
stabilitatis feminine genitive singular of stabilitas
stăbĭlĭtas, ātis, f. [stabilis], a standing fast or firm, steadfastness, firmness, durability, immovability, stability (class.).
- I Lit.: ita mobilitatem equitum, stabilitatem peditum in proeliis praestant, * Caes. B. G. 4, 33: stirpes stabilitatem dant iis, quae sustinent, Cic. N. D. 2, 47, 120: dentium, Plin. 23, 3, 37, § 74.—
- II Trop.: qui poterit aut corporis firmitate aut fortunae stabilitate confidere? Cic. Tusc. 5, 14, 40: benevolentiam non stabilitate et constantiā judicare, id. Off. 1, 15, 47; so (with constantia) id. Lael. 18, 65: stabilitas amicitiae confirmari potest, cum, etc., id. ib. 22, 82; cf. id. Fin. 1, 20, 66: hae sunt sententiae, quae stabilitatis aliquid habeant, id. Tusc. 5, 30, 85.
stabilitās, ātis, f. (stabilis), das Feststehen, die Festigkeit, I) eig.: dentium, Plin.: peditum in proeliis, Stetigkeit (Ggstz. mobilitas equitum), Caes.: stirpes stabilitatem dant iis, quae sustinent, Cic. – II) übtr., die Festigkeit, Standhaftigkeit, Unveränderlichkeit, amicitiae, Cic.: fortunae, Cic.: divinae mentis, Boëth.: sententiae, quae stabilitatis aliquid habeant, Cic.
parietis inconcussi firma ~as
commoveri possunt mei a ~ate sua
ad habitationem patriae coelestis, quasi ad ~atem securi littoris perveniunt
terra fundata est super ~atem suam, abyssus sicut pallium amictus ejus
considera coeli altitudinem, terrae ~atem, aquarum profunditatem
terra ‥ gravia omina frequentius portat, eo quod fundata super ~atem suam, mavult quiescere quam moveri
eternam superni montis ~atem
ille jam intrepida mente matri ~atem intimavit dicens “noli timere”
tali videlicet ~ate nobilium notum sit hunc codicellum legentibus quod ‥
sanctus ‥ Mochutu seniorum levamen erat ‥ juvenum ~as(
cum dicit ‘via’ notat profectum, cum dicit ‘posita’ notat ~atem, que duo necessaria sunt
nolo vasa transmigrationis sint apud te, nec quod in aliquo pretendas transmigrationis habitum, sed ~atis in terra vestra quam dedit vobis Dominus Deus et mansionis diuturnae propositum
praecipio ea auctoritate quae mihi a Deo et ab ecclesia Dei tradita est super omnes viventes professos oboedientiam et ~atem in praefato monasterio
monastice professionis substantiam: loci ‥ ~atem, conversionem morum et obedientiam secundum regulam sancti Benedicti
offerens trado meipsum ecclesie sancte genitricis Dei Marie ‥ et promitto conversionem morum meorum et ~em in loco
anachorita voveat ‥ obedienciam, castitatem, et ~atem loci [ME: ]stude staðeluestninge
manente hac chartula in sua nihilominus ~ate quam roborare propria manu curavi
ad ~atem ejusdem donationis ego Plegmundus misericordia Dei archiepiscopus consensi et subscripsi
ego Ælfgivu regina ~atem testimonii confirmavi
que ad honorem et utilitatem ecclesie Dei statuta rationabiliter esse noscuntur in sua ~ate conservare debemus
beneficia, que ipsa domus canonice adepta est, debitam volumus et desideramus ~atem optinere
mentis atque actionis ~ate
flagito ut meae fragilitatis navem ‥ tuae ~atis suffragio fulciatur(
de tua vero vitae gravitate mentisque ~ate nihil dubito
vestrae mentis nobilissima ~as in una eademque soliditatis arce perpetualiter permaneat
ille lenitate laudabilis et liberalitate, iste severitate spectabilis et ~ate
concessi ‥ pro redempcione anime comitis Brient’ ‥ et pro ~ate domini mei regis Stephani ‥ x s.
blandimenta ‥ persecutorum quae infirmos ‥ emolliendo a ~ate fidei introitum eis aeternae mortis aperiunt
professionem ‥ faciens ibi ~atem morum suorum promittit, se ‥ infra monasterii claustra ‥ recludit
quid amabilius quam omnem voluntatis vel actionis nostre motum ad illum et in illo dirigere, qui nos perpetua confirmet ~ate?
mirum omnino quod dicitur, nec tamen a ~ate veritatis alienum
accepta monachali benedictione ‥ professionem fecerat et morum ~atem promiserat
ubi ‥ sufficiencia fuerit apud servos Dei, ibi ~as erit, et ubi ~as in servicio fuerit, ibi religio erit(
in hac vita fidei firmitas, consciencie serenitas, et spei ~as certa consequitur centuplum spiritualis gaudii et consolacionis
additur ‥ idem ut nomen vel sentencia diversimode ut in principio et fine ejusdem oracionis, innuens per hoc ~atem, aut in principio diversarum, innuens per hoc ab eodem esse, aut in fine unius et principio alterius dicens in hoc unum ex alio esse
omnibus forestariis ‥ de Oxenfortscira salutem. sciatis me clamasse quietos abbati de E. homines de E. ne eant ad ~atem quamdiu familia mea ibi hospitata fuerit
in quibusdam terris [(villanus ] debet ‥deorhege cedere et ~atem observare [AS: ], edificare, et circum sepire ‥sæte haldan
homines inveniendi pro ~ate facienda ibidem tempore venacionis domini de Macclesfeld’
stăbĭlĭtās, (13) ātis, f. (stabilis), stabilité, solidité, fermeté, fixité, consistance, etc. : Cæs. G. 4, 33, 3 ; Cic. Nat. 2, 120 || [fig.] Cic. Tusc. 5, 40 ; Off. 1, 47 ; Læl. 65, etc.
- 1. het stevig staan, stabiliteit [dentium; peditum in proeliis];
- 2. (metaf.) vastheid, standvastigheid, duurzaamheid, onveranderlijkheid [fortunae; amicitiae; sententiae].
Per lorum promissæ Stabilitatis, tanquam pia jumenta ad cæleste
præsepium religantur. Sed et id exerte statuitur in Concil. Calchedon. can. 3.
Stabilitatem firmare dicitur Novitius in Regula Magistri cap. 88.
Stabilitatem suam in Monasterio firmare, vel professionem, in Capitulari
2. Caroli M. ann. 802. cap. 18. Cæsarius Arelat. serm. 4. ad Monachos Lerinenses :
Unde etiam, si diu bene viximus, cursum nostrum in Stabilitate et perseverantia
commendare debemus. S. Anselm. lib. 3. Epist. 130 : Est enim contra Eadmerus lib. de ejusdem S. Anselmi Similitud.
cap. 81 : Professionem etenim faciens, ibi Stabilitatem, morumque suorum
conversionem promittit. Charta Ludovici Pii Imp. in Vita Aldrici Episc. Cenoman.
n. 49 : Perventum est ad nos, quia monachi ex monasterio S. Carilephi egressi sunt
de proprio monasterio, aliena loca quœrentes, immemores propriæ promissionis eorum, in
quo promiserunt obedientiam, et Stabilitatem propriæ promissionis loci, etc.
Historia MS. Rothonensis Monasterii lib. 2. cap. 6 : Jam devoverat Stabilitatem
suam et conversionem morum suorum in eodem Monasterio ; sed antiquus hostis, qui semper
insidiatur humano generi, immisit ei tales cogitationes, ut locum sanctum desereret, et
promissiones suas irritaret, etc. Vita Guillelmi tertii Abbatis Beccensis :
Quidam Monachus venit ad Abbatem Willelmum, petens, ut in Monasterium
susciperetur, volens firmare Stabilitatem suam in loco eodem, etc. S. Bernardus
Epist. 7 : Duo præcipua nobis in Monasteriis conversantibus observanda traduntur,
subjectio Abbati, et Stabilitas in loco. Ibidem : Quid ergo tu de
Stabilitate tua facis, quam apud Cistertium firmasti, et nunc alibi habitas ?
Cæsarius lib. 1. cap. 5 : In facie Capituli Stabilitatem suam promiserunt.
Lib. 4. cap. 51 : Novitius quidam, cum in Hemmenrode satis tranquille annum
peregisset probationis, et voluntate Stabilitatis expressa in Capitulo radendus esset in
Monachum, etc. Adde eumdem S. Anselmum lib. 1. Epist. 6. lib. 2. Ep. 23.
Stephanum Tornacensem. Epist. 1. Guigonem in Statutis Ord. Cartusiensis cap. 23. Formulam
32. ex Baluzianis, et Haeftenum lib. 4. Disquisit. monastic. tract. 6. disq. 3.Stabilitatemetiam in locis, ad quos ordinabantur, promittebant Presbyteri. Liber Epistolarum S. Bonifacii Archiepisc. Mogunt. Epist. 107 :
Traxerunt me ad altare S. Remedi, et fecerunt me jurare Stabilitatem ad illam
Ecclesiam. Vide Capitula Caroli M. lib. 1. cap. 25. et Capitulare Aquisgran.
ann. 789. cap. 23. 24. Capitul. 1. ann. 802. cap. 18. Excerpta Egberti Archiep.
Eboracensis cap. 13. etc.stabilitur.
Brusseltom. 2. de Usu feud. pag. 1028 :
Castellanus de
Gallon petebat pro domino Rege auxilium exercitus a domino Ricardo Harecort pro quinque
feodis militum. Ricardus dixit, quod non debebat dare auxilium, nec facere servitium in
exercitu, sed apud Bellummontem debebat servitium quinque militum per xl.
dies ad custodiam castri, ad custum domini de Bellomonte ; et super hoc, petiit
Stabilitatem ; judicatum fuit, quod eam haberet. Haud multum absimili notione
occurrit in Cod. Theod. lib. 13. tit. 1. leg. 20. et tit. 10. leg. 7.stantet
stabilessunt milites :
Stativa, Ammiano, Lampridio, Hegesippo et aliis :
Sedes, in leg. 2. Cod. Th. de Domest. et Protect. (6, 24.) Gallis,
Circa locum
etiam, in quo se receperint (hæretici,) fiant Stabilitates militum et
peditum.
Circa
locum etiam in quo se receptaverit (qui pacem fregerit) fiant
Stabilitates militum et peditum, ut nec nocere possit aliis, nec alii sibi prodesse.
Stabilitiones habet Stephanot. tom. 10. Fragm. Hist. MSS. pag. 53. ex Cod.
Carcasson.Nec etiam possimus ipsos mittere in fronteriis, vel Stabilidis invite.
Stabilitas gencium armorum in dicto loco
non ponatur ; nisi quathenus de dictorum consulum et habitatorum ejusdem ville,
processerit voluntate.Establiesolim nostris. Computum Bartholomæi
du Drach, Thesaurarii guerrarum Regis anno 1338 :
Establies pour la guerre de Gascogne, premierement celle de
pardeça la riviere de Garonne, etc. Chron. Flandriæ cap. 42 : Si ordonna
avec les Barons de faire Establies sur les frontieres de Flandres.
de placitis forestarum :
Placitum quoque forestarum multiplici satis est incommoditate vallatum de essartis,
de cæsione, de combustione, de venatione,... si quis ad Stabilitatem non venit. Si quis
pecuram suam reclusam dimiserit de ædificiis in foresta, etc. i. e. ubi stare debet .Quæ vinea et terra simul sunt in
uno clauso, et Stabilitatem domus, quæ est in eodem loco,.... dederunt. Occurrit
ibidem semel.Estraige, vel
Estaige, aut
Estagedesignantur in Consuet. Perticensi art. 158 :
La principale maison manables, avec l'issue d'icelle maison,
pour y aller par l'Estraige à pied, à cheval, et par charroy, et un arpent de terre
découverte à son choix auprès de ladite maison hors l'Estraige. In antiquiori
Consuet. legitur Estaigeet
Estage. Vide Stabuletum.
Estraige, quam a
Strataaccersendam atque viam publicam designare arbitror.
Non solum enim sex rotæ, sed et tota Stabilitas carri contrita erat.Estableté, pro
Stabilité, ut et
Estaule, pro
Stable, dixerunt. Charta ann. 1296. ex Chartul. 23. Corb. :
Et pour ce que ces choses aient perpétuel
force et Estableté, etc. Alia ejusd. an. in Chartul. 21. fol. 5 : Et pour
chou que che soit ferme cose et Estaule, etc. Lit. remiss. ann. 1374. in Reg.
106. Chartoph. reg. ch. 377 : Laquelle exposant comme despourvue et sans Estableté
de senz se parti de nuit, etc.stabilitās ātis, f
- stabilis, a standing fast, steadfastness, firmness, stability: peditum in procliis, Cs.: stirpes stabilitatem dant iis, quae sustinent.—Fig., steadfastness, durability, security, fixedness, stability: praesidia stabilitatis (rei p.): fortunae: sententiae, quae stabilitatis aliquid habeant.