communia
commūnĭa, v. commune.
Common, est le droit que homme a de mitter ses beasts a
pasture, ou de user et occuper le terre qui n'est son propre soile. Bracton.
lib. 4. tract. 1. cap. 38. § 1 : Est enim communia in eo quod dicitur pastura, de
omni quod edi poterit, vel pasci, large sumpto vocabulo, vel stricte : large, ut si quis
habeat in alieno Communiam pasturæ, scilicet herbagii, pessonæ, sive glandis, sive
nucis, et quidquid sub nomine pessonæ continetur ; item foliorum et frondium : stricte,
scilicet aliquod istorum unum vel duo. Vide Fletam lib. 4. cap. 19. Formulæ
veteres : Cum terris, sylvis, campis, pratis, pascuis, Communiis. Speculum
Saxon lib. 2. art. 47. § 4 : Qui pecora sua in Communia alterius præsidii, seu
villæ, pascua immiserit, etc.Dedi et concessi... unum ferlingum ad Roichene, cum omnibus pertinentiis ejus in
manerio de Tonstoke cum pasturis et omnibus aliis ad prædictas terras pertinentibus ; et
præterea omnimodam Communam inter gentem meam ubique libere et quiete habendum et
possidendum. Charta Willelmi Patricapud
MadoxFormul. Angl. pag. 188 :
Cum Communa et pastura in bosco, in plano, in viis, in pratis, in pascuis, in
aquis, in omnibus aisiamentis dictæ villæ de Malopassu pertinentibus.Communiarumoriginem observat Aggenus Urbicus de Controvers. agror. :
Relicta sunt et multa loca quæ veteranis data non sunt. Hæc
variis appellationibus per regiones nominantur. In Etruria Communalia vocantur.
Frontinus de Limitib. Agror. : Est et pascuorum proprietas pertinens ad fundos, sed
in commune, propter quod ea compascua multis in locis in Italia Communia
appellantur. Varias autem species Communiarum recenset idem Rastallus, quem
consule in verbo Common.
Ad hæc præceptum est et repetita
præceptione firmamus, ne Viennensis Episcopus ulterius in illa parte Gratianopolitanæ
Ecclesiæ aut partem, aut Communiam, aut aliquam exactionem requirat. Alia
Hugonis Episcopi Gratianopolit. ann. 1105. ibid. : Cum consilio Canonicorum
nostrorum scilicet Gratianopolitanæ Ecclesiæ S. Donati Nantelmo Ulcensis Ecclesiæ
Præposito, et omnibus successoribus ejus, ut eis obedientiam promittant, et præmissa
secundum Dominum in omnibus et per omnia teneant, et professionem illis faciant, et
totam Communiam ipsius Ecclesiæ, quam modo habent, vel in futuro juste acquisituri sunt,
eis perpetuo jure dono, salva obedientia et reverentia, subjectione et potestate
Gratianopolitani Episcopi, etc. Statuta Ecclesiæ Eboracensis in Monastico
Anglic. tom. 3. pag. 165. ubi de Residentia Canonicorum : Facta vero prædicta
quotidiana distributione, quod residuum erit de Communia... inter solos Canonicos qui
residentiam fecerunt, distribuetur : præterea soli Canonici Communiam
percipiant. Statuta Eccles. Leichefeld. ibid. pag. 244 : Si vicarius
scriptus fuerit in tabula ad cantandum, et defuerit, duas Communias amittet, scilicet
diei illius, si quam accepturus fuerit, et diei sequentis. Et si propter carentiam
Commune (leg. Communiæ) absentaverit se per tres dies, etc.
Infra, Communioappellatur :
Si Vicarius ensigne fuerit, duas noctes
solummodo quietis habebit, Communionem non amittat. Commune, ni fallor,
appellatur in Charta Alexandri Coventrensis Episcopi, ibid. pag. 233. Matthæus Paris pag.
590 : Congregati igitur Scholares, collectam fecerunt, et contribuerunt, scilicet
quilibet secundum posse suum : et cujuslibet Communia hebdomadalis abbreviata est, ut
inde Romanæ Curiæ pro parte satisfieret.
Canonicorum vero Congregatio, ut partem sempiternæ remunerationis a
Deo accipiant, pro ejus (Guidonis) rogatu promiserunl, se talem
securitatem pro stabilitate hujus prædicti Monasterii post mortem ipsius Guidonis
Episcopi a futuris Episcopis ipsius loci petere, ac pro hoc consuetudine ac lege
teneri laudaverunt, qualem pro sua parte altaris et Communia. Litteræ
Societatis Archiepiscopi Camerac. cum Rotomagensi inter Concilia Normanniæ pag. 632.
novæ edit. : Si prædictam Ecclesiam a statu suæ prosperitatis, quod absit,
labefactari contigerit, promptum sit... de stipendiis, quæ nos
(Cameracenses) Quotidianam, Rotomagenses vero Communiam vocant, ordinato
et solito... participio refoveri, donec Deus in auram statuerit procellam.
Charta Johannis Episc. Dolensis ann. 1208. ex Archivo ejusd. Ecclesiæ : Nos pro
Dei amore dedimus Communiæ ecclesiæ Dolensis Ecclesiam de Espiniaco in puram et
perpetuam elemosinam. Occurrit in Epistola Arnulfi Lexoviensis Episc. ad
Lucium Papam apud Acherium tom. 2. Spicilegii pag. 484. in Indice MS. Beneficiorum
Ecclesiæ et Diœc. Constantiens. fol. 89. verso, etc.Concessimus etiam quod sive
Abbas, sive alius Monachus Beccensis, vel de ordine Becci per Communarius, Canonicus seu alius, qui
Communia, vel
Communiasaliis Canonicis distribuit, in Monastico Anglic. tom. 3. pag. 237 :
Et si contingat quod Communuarius, qui pro tempore fuerit, de bonis Ecclesiæ
communibus, in manibus suis non habeat, unde nobis seu successoribus nostris Canonicis
residentiariis singulis anni stadiis, ac Vicariis, singulis anni mensibus, quotidianas
Communias solvere valeat, ex tunc ad solvendum Communias ejusmodi, de pecunia reposita
per viam præstiti, summam in hac parte necessariam mutuetur. Pag. 249 :
Communarius.
Propter brevitatem temporis, cum nos haberemus parare cum magna
Communia militum et peditum, pro recipiendo tanto viro non potuissemus aliquatenus nos
parare.Quo facto, concessit etiam dicto Monasterio (S.
Sepulcri Villæ-Novæ) ut qualicumque Episcopus Ruthenensis vellet Communia
facere, secundum consuetudinem patriæ ; tunc Prior congregatis agricolis vel
habitatoribus sui honoris, licentiam haberet ad opera sua explenda, scilicet ad
constructionem Ecclesiæ et aliorum ejusd. loci ædificiorum, ut tamdiu faceret illos ibi
operari, quandiu cognoverit alios in Communia demorari. Vide
Corvatæ.