biberis
Panem tantum frangentes, singulos accipient Biberes. Id est, semel
singuli bibent. Ordo officii in domo S. Benedicti ante Pascha : Ita intrantes in
refectorio accipiant singulas Biberes et panem, et quicquid eis appositum
fuerit. Ita usurpant Regula S. Benedicti cap. 35. Regula S. Cæsarii cap. 22.
Regula S. Aureliani cap. 53. sub finem, Liber Usuum Cisterciensium cap. 80. 81. 88. 90.
108. 112. 114. 118. Nomasticon Cisterciense pag. 240. 265. 278. 313. Vita S. Popponis cap.
13. n. 51. etc. De bibere post Nonam, et cap. 26. apud Martenium tom. 4. Anecdot. col. 1225. et 1226.
bibervel
biberis. Regula S. Aureliani sub finem :
Ordinem convivii huic regulæ inseruimus. Fercula quotidie ad refectionem tria, ad
prandium duo, ad cœnam duæ Bibituriæ.Biber, vel
Biberisdicitur,
Potioappellatur in Regula S. Fructuosi cap. 5. et in Regula Magistri cap. 27. 53. ut et apud Ardonem Monachum in Vita S. Benedicti Abbatis Anianensis num. 30 :
Vascula... in quibus modicum erat vini, ex quo vel Missas cantarent, vel
dominicis diebus singulas Potiones per ciperent. Tradit Possidius in Vita S.
Augustini cap. 25 : Ecclesiæ Clericos una domo et mensa, sumptibusque communibus
nutritos et vestitos, numerumque iis poculorum fuisse præfixum. Sed et non
omnino id vocabuli insolens videri debet : nam et Biberdixerunt veteres. Fannius lib. 8. Annal. :
Domina ejus ubi villam venerat, jubebat Biber dari. Cato
in Orig. et Titinnius in Prælia : Date illi Biber, iracunda est. Ubi tamen
viri docti censent Biberaccipi pro
Bibere, ultima litera elisa : quod firmat Sosipater lib. 1. Instit. Gramm. cap. 21. sect. 46. qui
Biber,
Biberesin Regula S. Benedicti,
scyphosnude intelligi debere censuerunt ; tametsi ita habeatur in Gloss. MSS.
Biberes, Calices.
Nonasexactas et decantatas propinantur in æstate, qua
æstus provocat sitim, ut est in Regula Magistri cap. 13. et 27. Eckehardus junior de Casibus S. Galli cap. 11 :
Sonatur ad Nonam, qua peracta
invitat tandem Abbas omnes (Episcopos) pariter ad Nonales Fratrum, quibus
conscripti essent, Biberes. Statuta Ordinis de Sempringhampag. 763 :
Quæ vero Collectam tenet, non ministrabit ad Biberes post Nonam. Junior serviat
per Præpositos ad Biberes ante Cœnam : post Biberes semel licet bibere, accepta
licentia. Adde pag. 773. Idem Eckehardus cap. 9 : Hebdomadam septem
quotidie victualium statuit cum pane abundo, et quinque mensuris de cervisia, quarum
quintam Nonalem quidem vino comparari voluit. Refectio Nonæ dicitur in Regula S.
Benedicti cap. 29. ubi duplicem statuit refectionem quotidianam, Sextæet
Nonæ. Capitula Monachorum S. Galli ann. 817. cap. 27 :
Ut in æstivo tempore
post Nonam bibant fratres, et postea ad Capitulum pergant. Statuta Cluniacensia
Petri Venerab. cap. 27 : Statutum est ut non vasis illis vineariis, quæ justitiæ
vocantur,... sed propriis scyphis unusquisque bibat eo tempore, quo post Nonam ad potum
Fratres pergere solent. Consuetudines Evershamensis Cœnobii in Anglia :
Et quandocunque est potus post Nonam, percipiet Refectorarius duas justas de
cellario, et ad mixtum unam. In libro Usuum Cisterciensium caput 83.
inscribitur, de Bibere post Nonam. Ebrardus Betuniensis in Græcismo cap. 15 :
Tertia prandere postulat, ut solitum est,
Vescitur ac Nona merenda messor in hora.