fodrum
annonam militarem, uti hæc vox definitur in Vita Lud. Pii ann. 796. seu quæ præbebantur ad victum militum, vel equorum, ut stramentum et palea, cui inde apud nos
Feurreappellatio mansit.
Nos maistres d'Ostel pour nous pourront hors bonnes villes, faire prendre...
Feurres, se ils les trouvent battuz, et fiens (foins) pour la necessité
de nos hostieux pour la journée. Hinc nata proverbia : Un seigneur de
paille ou Feurre, mange un vassal d'acier. Faire à Dieu gerbe de
Feurre ;Futter, pabulum equorum, ut quidam volunt.
Decrevi et districte præcepi, ne quis amodo successorum meorum sub obtentu
Advocationis vel dominii dictam Abbatiam audeat perturbare, non pastum, non annonam, nec
etiam stramentum aut paleam de cunctis ejus possessionibus auferre. Quæ quidem
omnia unicum fodrinomen comprehendunt : quod pro quavis exactione, atque adeo non pro equorum duntaxat, sed et pro ipsorum militum annonis vel etiam victu, seu, ut tum loquebantur,
procurationibusac prandiis passim usurpari constat.
De negotio super
omnia præcipiendum est, ut nullus audeat in nocte negotiare in vasa aurea et argentea,
mancipia, gemmas, caballos, animalia, excepto vivanda et Fodro, quod iter agentibus
necessaria sunt.De mandato summi Pontificis recipiemus
procurationes sive Fodrum ab ipsis. Charta Umberti Maurianensis Comitis apud
Guichenonum in Hist. Sabaud. pag. 27 : Liberum quidem et absolutum a Fodro et omni
censura. Hæc porro restituenda videtur vox apud Gregorium VII. PP. Quod fieri minime credimus,
quoniam nec etiam Fodrum ab his, per quos transitum habet, habere potest. Ubi
edit. Focum. Charta Henrici Imp. ann. 1045. in Bullario Casinensi tom. 2. pag. 81 :
Ad publicam exacturam, vel aliquem reditum, quæ vocant Fodrum, etc. Otto
Frisingensis lib. 2. de Gestis Friderici cap. 12 : Mos enim antiquis ex quo
Imperium Romanum ad Francos derivatum est ad nostra usque deductus tempora, ut
quotienscumque Reges Italiam ingredi destinaverint, gnaros quoslibet de familiaribus
suis præmittant, qui singulas civitates seu oppida peragrando, ea, quæ ad fiscum regalem
spectant, quæ ab accolis Fodrum dicuntur, exquirant. Adde cap. 23. et Radevicum
lib. 4. cap. 10. Guntherus lib. 8. Ligur. : Id quoque, quod Fodrum vulgari nomine
dicunt. Apud Baron. ann. 1159. De Dominicalibus Apostolici non esse Fodrum colligendum, nisi tempore suscipiendæ coronæ. Fodrum tollere, in Charta ann. 1014.
tom. 10. Spicileg. pag. 637. Le Feurrelin Ordinat. Gallica anni. 1320. apud D.
La forre, in Charta ann. 1222. apud Perardum in Burgundicis pag. 327.
Rue du Foarre, alias du
Feurre; in Instrumentis vero Latino-Barbaris,
Vicus straminum. Cur autem sic dicta fuerit docet Menagius in Etymolog. Gallic. Vide Froyrage et Froyre suis locis.
Dicebat Adalperto
dux, quod.... ex parte ipsius ducatus Fodrum et angarias, seu publicum servicium in
panem et vinum, carnes et annonam, et alias angarias et functiones publicas sibi dare
deberent.Fodrum enim Regale, quod nobis inde debetur, exhiberi statuimus. In alia
ejusdem Imp. ann. 1164 : Excepto nostro Imperiali Fodro. Alia ejusdem Imp.
ann. 1159. in Hist. Bergomensi tom. 3. pag. 461 : Ipsi autem de nullo Fodro alicui
respondeant, nisi soli Imperatori, vel ejus certis Legatis. Occurrit hæc vox
sæpe apud Scriptores, in Legibus Longob. lib. 3. tit. 8. § 4. Homines prædictarum
villarum, sunt homines communitatis Astensis, solvendo Fodrum Rusticale semel in
anno.Quibus prudentissime ordinatis, inhibuit a plebeiis ulterius annonas militares,
quas vulgo Foderum vocant, dari. Charta Fulconis Comitis Andegav. ann. 1033 :
Dedi itaque illi Ecclesiæ (S. Nicolai) ... scilicet vicariam,
Foderum, omnesque consuetudines, quas terra reddere solet. Alia
Alterius Fulconis ann. 1092 : Foderum omnium terrarum suarum quittum, etc.
Congregata enim magna multitudine armatorum, equitum
et peditum, multoque Fodero pro exercitu tam in rebus victui hominum et equorum
necessariis, quam etiam in diversis speciebus medicinalibus pro infirmis... ad
civitatem Syponti profectus est.Scilicet
vicariam et bannum et Forium et theloneum et pasnagium.Cum omni honore et etiam cum Fodrio meo, et cum vinagio illarum vinearum,
etc. Alia ejusdem Gaufredi pro Ecclesia S. Nicolai : Perdono... Fodrium
quoque ipsum, quod scilicet in talibus relaxationibus alias mihi retinere soleo.
Charta Joannis Regis Fr. ann. 1351. pro eodem Monasterio S. Laudi : Cum omni
honore, et cum Fodrio meo, et cum vinagio. Tabularium S. Albini Andegav. :
Reddit duos sextarios frumenti de frumentario, unum sextarium de Forre, 12.
denarios de friscengagio, etc. Vide Galliam Christ. Sammarth. in Episcop.
Andegav. n. 45.Fodrum. Tabular. Majoris-monasterii :
Prædictus W. et hæredes
sui concesserunt Monachis decimam omnium Frodorum de Calvign. stramine ejusdem decimæ et
aliarum quas Monachi habent in eadem parochia sibi retento. Occurrit rursus apud
Muratorium tom. 1. part. 2. pag. 177. col. 2.Nec mansiones eorum
hospitari, vel invadere, vel Foderare præsumat. Est etiam prædari,
Fourrager, a fodro,
Aller au Fourrage. Chronic. Fossæ-novæ, ann. 1194 :
Campaniam applicavit, et eam totam Foderavit.Quidam de Francis discurrebant,
emolumentis victualium intendentes, quod vulgariter Forrari dicitur. Foriare,
Knyghtoni ann. 1355. Fourrer, apud Wilharduinum, Froissart. 2. vol. cap. 96. Monstrelletum, in Chron. Flandriæ vernac. cap. 17. etc.
Aller en Fuerre, vel
en Feurre, apud nostros. Le Roman :
Alés en Fuerre, s'il vost plaist, le matin.
Infra :
En Fuerre en est alés dans Auberis.
Guillelmus Guiart:
Pour ceus grever, qui vont en Feurre.
Idem ann. 1034 :
Par les chans volentiers s'espandent.
Volentiers d'aler en Feurre,
L'un tient une espée sans feurre, etc.
Rursum :
Car cil, qui sont en Feurre alé, etc.
fodrumexigendum, vel tollendum pergunt ; nostris
De coercendis militum rapinis : Et mitte homines
secundum consuetudinem prædecessorum vestrorum, qui in longius pergant propter
Fodrarios, et curam de pace accipiant. :
Antoine a veu pardevant le Forrier,
Qu'il amoine vitaille, et d'avoir sont chargiez.
Exercitus autem ille æstimabatur 11500. esse virorum : de
Theutonibus vix erant 500. et hi partim per Fodrum divisi, partim ad vias custodiendas
transmissi. :
Par li pais corroient li Forrier.
Guillelmus Guiart:
Li Fourrier la contrée esprenent,
Bestail proient et chastiaus prenent.
Idem ann. 1304 :
Et li Fourrier à l'ost retournent,
Qui pour leur gaaing se confortent,
Li un armeures aportent, etc.
:
Li Fourrier cuerent par le pais.
Alibi :
Li Fourriers viennent, qui gastent le pais.
Adde Chron. Flandr. cap. 17. etc. Ab ejusmodi Fodrariis, seu
Fodriexactoribus, appellati apud nos
Fourriers, seu
mansionarii, qui domos magnatibus in urbibus parant : ex eo, quod Imperator, cum maxime in Italiam pergeret, fodrarios suos præmitteret, qui mansiones et victum militibus, et stramenta equis pararent, quæ omnia ab incolis subministrabantur. Idque
Prendre lodgis per Forrées, appellatur in Foris Beneharn. tit. 1. art. 18.
Frumentarios autem quos Forrarios vocant, non de Sacerdotibus aut Confessoribus
vel Medicis curare ; sed de his qui possunt vicem rependere sollicitari solent.Fodrarii. Auctor Fletæ lib. 2. cap. 4. § 3. ait, Marescalli forinseci officium esse,
singulis noctibus in crepusculo insidias assidere, et in
aurora eas levare, et exercitu vigilato, cum Foratoribus vexillo explicato singulis
diebus ire in protectionem. Hinc Marescallos ad fodrum dirigere, in Capitulis
Caroli C. tit. 12. cap. 13. et tit. 27. Forratoresapud Guillelmum de Nangiaco in S. Ludovico ann. 1242.
Quin etiam quod Forrarii vel provisores sui,
necne quicumque alii non granum, non vinum, non pullos, aut fœnum, sive quidpiam...
capiant.Concedimus eisdem (Judæis) quod nulli Magistri hospiciorum
nostrorum, municionum nostrarum, equitatores, captores, Forerii, aut alii Officiarii
nostri... bona aliqua mobilia dictorum Judeorum vel Judearum, ubicumque existentia
capiant.Sitque unus ex dictis scutiferis
Forrerius, et alius Magister escuderiæ, seu marescaliæ suæ. Hujus dignitatis
munera explicantur in Ordin. Officiorum domus Dalphin. ann. 1340. ibid. pag. 395 :
Item, ordinamus unum Magistrum Forrerium ad salarium quindecim florenorum auri
per annum, et habeat duos equos, ut supra, etc. Item,
Magister Forrerius supradictus habere in scriptis studeat a Magistro
Hospitii nostri vel thesaurariis, omnia nomina personarum de nostro hospitio retentarum,
et cum continget, nos ad aliquas partes accedere, nostrum principaliter procuret
Hospitium, quod lectis, et lignis et palleis muniat, sicut decet. Item subsequenter
designet et eligat alia Hospitia pro nostris gentibus et familiaribus secundum
conditionem, qualitatem et decentiam personarum. Vide Foraria 1.Averia brumali
tempore... calide beneque custodiantur et Foragentur.Eandem
villam... Foraginando, deprædando, modum excedendo devastavit.Fodrum, vel etiam
Farrago.
Quicquid sibi competere dicebat
in grangia quam habet Compendiensis Ecclesia apud Atin, videlicet paleam, Foragium,
hautonem, procurationem, etc. Et in alia ann. 1244. ex eodem Tabul. :
Noveritis quod Arnulphus Major de Herces et uxor ejus recognoverunt se
vendidisse Abbati et Conventui Compendiensi totum carionem,... omnes fabas cum
Foragiis dictorum leguminum sive triturata sint sive non... retentis sive videlicet
dicto Majori ac hæredibus suis aliis vacuis Foragiis frumenti, siliginis, avenæ, ordei
et securioni quæ ad dictam grangiam venient. Tabular. S. Nicolai Andegav. :
Ego Fulco de Candeio Priori de Candeio dedi quamdam consuetudinem quam habebam
in terra de Misoteria, scilicet Forragium fœni et avenæ
talleiam.Multos
equos perdiderunt propter Foragii defectum. Eadem habet Thomas Walsingham. pag.
85. Adde Knyghtonum pag. 2449. et Hist. Monast. S. Nicolai Andegav. pag. 10. Forageapud Th.
Blount. in Nomolex. Anglic. :
Et le dit John trovera au dit Nichol herbe et feyn et Forage pour un
hakeney et deux vaches.Fodro, id est, jure exigendi pabulum pro equis.
Aalisia de Tilleio de parochia de Cleri impedimentum faciebat, quominus Religiosi
S. Martini Pontisar. stramina et Fourragia garbarum bladi, avenæ, ordei, fabarum,
pisorum, et vechiarum ad alia loca possent transferre. Instrum. ann. 1303. e
Tabul. Corbeiensi : Ob hoc dictus major et sui prædecessores habuerint et
receperint vacua Fourragia.Ne Furagium capiatur
ubicumque in Comitatu Canciæ ad equos sustentandos in Castello Dover.
Totam dominationem
totamque decimam... possidebit, his exceptis, scilicet tota decima vini cum medietate
leguminum, et cum toto Furragio.Fodrumetymon a Saxonico fodre, i. pabulum, alimentum, accersunt Spelmannus et Somnerus : quæ quidem sententia longe videtur vero similior, quam ea, quæ proditur in Judicato MS. Judicis Papiensis ann. 1378 :
Fodrum secundum etymologiam potest dici Fodrum, id est, foris seu foras datum, ex
quo videtur, quod dicti Comites non teneantur solvere Fodrum de eorum bonis, id est, non
compellantur dare foras de eorum bonis id, quod ab invito extorqueri consuevit,
etc. Vide Oct. Ferrar. in Orig. Ital.