gatus
Erant sane
in eadem classe quædam naves rostratæ, quas Gatos vocant, galeis majores, habentes
singulæ remos centenos, quibus singulis duo erant remiges necessarii. Quæ sic
vertit Hugo Plagon ejus Interpres Gallicus MS. : Et 28. autres vaisseaus qu'ils
appelloient Chaz. Infra : En celle navire, si comme je vous ai dit, avoit
nefs, que l'on claime Chas, qui ont bec devant ainsi come galies, mais elle sont
greigneurs, et chascune a deux gouvernaux et cent naageurs. Cahz dicitur id
navigii genus Alberto Aquensi lib. 9. cap. 9 : Cum galeis 20. et carinis 13. quas
vulgo appellant Cahs, occurrerunt.
Gattos et arietes fieri
jussere. Laurentius Veronensis de Bello Balearico :
Gatti, Dromones, Carabi, celeresque Galeæ,
Barcæ, Currabii, Lintres, grandesque Sagittæ,
Et plures aliæ variantes nomina naves.
Andreas Dandulus : Appositis scalis et Gattis diris, et variis insultibus
idem capitaneus impugnare non desinit. Vide eumdem ann. 1148. Rafanus de
Caresinis ann. 1379 : Et combustis ejus Gattis, aliisque ædificiis, vigorose
fugatur.Gattinon sunt Naves, sed interdum Machinæ bellicæ, vineæ scilicet vel plutei, de quibus supra dictum in Catus 2. Hac posteriori notione, mea quidem sententia, vocem
Gattususurpant Monachus Florentin. Dandulus et Rafanus de Caresinis. Simili modo Annales Mutin. apud Murator. tom. 11. col. 68 :
Combusserunt
Gattum, qui erat versus Botaciam, et post paucos dies similiter combusserunt alium
Gattum cum via cooporta, quæ erat versus Servavalle. Dominicus de Gravina in
Chronico apud eumdem Murator. tom. 12. col. 644 : Fecitque fieri Palatinus ibidem
multa ingenia lignea, pontes, scalas et Gattos, trabuccosque erexit ante mœnia
civitatis. Hist. Cortusiorum eod. tom. col. 887 : Fiunt vineæ sive Gatti,
pontes et scalæ, machinæ et alia artificia ad oppugnandum. Annal. Cæsenates apud
eumdem Murator. tom. 14. col. 1156 : Ad expugnationem dictæ Rochæ, cum Gattis et
castris lignaminum et aliis ædificiis, diebus pluribus laboravit. Vide
Gatta 2.Debellare cum ingeniis,
quod rustici dicunt Fundibula, et Gosa et Gata. Vide Guata.Et comprehensa est chelandia, in
qua erat Gozolino cum auro... et alium Gata Imperatoris demersit in mare.Cattus, qui pergebat Durrachio.... periit in
pelago. Albertus Aq. lib. 11. cap. 27 : In galeidis, in biremibus et
triremibus, dictis vulgariter Cattis, turritis et bello
compositis. Lib. 12. cap. 17 : Gentilium navis, quæ dicitur Cattus, ab
eorum manibus defensa et elapsa est. Cautus perperam pro Cattushabetur apud Fulcherium Carnotensem lib. 3. cap. 56 :
Exceptis his, qui naves interim
conservaverunt, quarum 22. triremes, vel Cautos nuncupant.Immergitur ingens navis in flumine Hema ad
impediendum introitus Trajectinorum, quam Cattam nominabant.Gatis, orta vox apud nostros,
Geate, seu ut Picardi efferunt,
Gate, pro vase rotundo largiori ac minus profundo. Ordinarius MS. Ecclesiæ Rotomagensis, ubi de Mandato pauperum :
Et debet
Archiepiscopus facere distribui cuilibet Canonico præsenti, et custodi vestiarii unum
linteum, Gallice Devantel, unam concham, GalliceGuate,
unam ollam terræ, etc.
Quicunque Gatum furatus fuerit, et dominus Gati eum invenerit cum
latrone, etc. Infra Murilegus appellatur. Qui comedit vel bibit intinctum a familiari
bestia, id est, cane vel Gatto, et scit, c. Psalmos cantet.
Breviarium Histor. Pisanæ ad ann. 1174. apud Murator. tom. 6. col. 190 : Et ad
tantam penuriam civitatem redegit, ut canes et Gattos et coria animalium mortuorum
comederent. Pro Muresumitur, vel
Mus, pro
Fele, in Donatione anni 998. apud eumdem Marten. tom. 1. Ampliss. Collect. col. 353 :
Descendit de Mus comestus, id est, Gato manducato, et pervenit, etc.
Vetus Poeta MS. e Bibl. Coislin. :
Une grant Gate demanda,
Sor une table la denta.
Item pro emendis duobus pappagallis et uno Gatto-Maymone, unc. ii.
taren. vi. Occurrit aqud Muratorium tom. 15. col. 348.