mercatum
mercatusesse parvas nundinas, in idiotismo,
mercatumunius civitatis aut vici,
nundinasvero esse unius provinciæ aut Imperii.
Unusquisque Judex provideat,
quatenus familia nostra ad eorum opus bene laboret, et per Mercata vagando non eat.
Item de
Mercato de S. Albino quod nos statueramus ad diem Martis, qua die Mercatum de Chevreio
erat ab antiquo, nos removebimus illud Mercatum ad alium diem.
Mercatum annale, in Charta ann. 1123. apud D. Calmet. tom. 2. Hist. Lotharing. col. 271.
Tam in civitates, castellis, vicis, portis, pontis publicis, vel reliquas
Mercadus advenerint, etc.
Marktflecken, vicus. Vide infra.
In civitatibus, burgis, villis, Mercatoriis et singulis
aliis locis, etc. Tabular. S. Florentii : Dedit terram illam in qua est
ecclesia S. Nicholai et decimam vineæ et pomarii et Mercatorii.Mercataautem diebus dominicis fieri vetantur in Capitulis Caroli M. lib. 1. cap. 145.
Cum... ne sabbatismus eorum impediretur, Mercata, quæ in sabbatis fieri
solebant, transmutari præceperint. Cujus instituti hanc rationem affert idem
Scriptor, ut Christiani scilicet sabbato ementes victus necessaria, liberius die
dominico Missarum solennitatibus et prædicationibus vacent : et si qui de longe veniunt,
ex occasione Mercati tam vespertinis quam matutinis occurrentes officiis, Missarum
solennitate peracta, cum ædificatione revertantur ad propria. Tabularium
Conchensis Abbat. in Ruthenis Ch. 74 : Excepta medietate de Mercato quod factum
fuerit, sicut constitutum est, in sabbatis, etc. Horum mercatorumsabbatinorum meminit etiam Aimoinus lib. 4. de Miraculis S. Benedicti cap. 46.
Mercatum annuale, vel
hebdomadale, in Charta Caroli C. ann. 863. pro Ecclesia Lingonensi apud Perardum pag. 48. et in Chartis Adalberonis Episcopi Metensis, et Leonis IX. PP. apud Meurissium in Episc. Metensib. pag. 309. 355. apud Ughellum tom. 2. part. 2. pag. 333. etc.
jusquod
mercativocant,
Mercatum, ut habet Præceptum Ludovici Pii ann. 836. Append. Marcæ Hisp. col. 773.
Dedimus jus, fas, atque licentiam faciendi, statuendi, ac
construendi Mercati, cum moneta, teloneo, banno, etc.
Mercatum construendum cum omnibus appendiciis,
quæ ad hoc pertinent ; id est moneta, teloneo, exitibus et reditibus, aquis aquarumve
decursibus, silvis, pascuis molendinis, viis et inviis, quesitis et inquirendis,
cunctisque aliis, quæ ad prædictum mercatum dici vel nominari possunt. Plura
vide apud Haltaus. in Glossar. German. col. 1004. voce mercatum frangerevocat eadem Charta, nostri
Bris de marché, ut est in Consuetudine Andegavensi art. 79. et in Normannica art. 25. ubi perperam bis editum,
Bruit de marché, pro
Bris de marché. In
mercatisdenique Regum Edicta publice relegi solita docent Capitula Caroli Calvi 28. extremo.
In magna hac civitate, quæ ipsius regni caput est, plus quam 400. habentur
Ecclesiæ, et Mercatus octo.Et quod possint dicti homines universitatis... se congregare in
uno loco communi per eos destinando in loco communi nominato le Mercadil, etc.Telonearius, in Telon.
forum, interdum. Tudebodus lib. 1. pag. 777 :
Illic invenit Italicos et Longobardos... quibus Imperator jusserat
dari Mercatum. Eod. lib. : Venientibus autem nobis, ante civitates eorum,
imperabat civibus, ut nobis secure apportarent Mercatum.
Sed si mercator Teutonicus civitatem
intraverit et emerit Mercatum, et portaverit ad exercitum, et carius vendiderit in
exercitu ; camerarius auferet ei omne forum suum, et verberabit eum et tondebit, et
comburet in maxilla.
Tout le Marchié li atolloit
Qui par terre venir solloit.
mercatisdistrahi solent. Chartul. SS. Trinit. Cadom. fol. 23 :
Dom. Abbatissa debet habere pisces ad meliorem mercatum
quam ullus homo. Gall. Et vere valuerunt ultra mille quingentas
(uncias) largo Mercato. Nostri dicerent, à grand marché. Vide Forum.
Omnia Mercata quæ facta fuerunt,... vel quæ
deinceps fient, rata erunt.
Nec cum personis dictarum Ecclesiarum, aut aliis
quibuscumque subjectis suis conventiones, pacta seu Mercata faciant de danda certa
summa pecuniæ. Charta ann. 1437. apud MadoxFormul. Anglic. pag. 101 :
Per scriptum suum obligatorium statuti Mercatorii.Mercatuset
Mercatum, multa congessit Felix Osius in Notis ad Othonem Morenam in Historia Rerum Laudensium.
Si homo
sancti (Benigni) de Mercato se intromiserit, homines ducis poterunt in eum
facere exactionem consuetudinariæ cautionis, quamdium idem ministerium tenuerit : at si
a Mercato defficerit, nichil ulterius ab eo vel ab ejus herede exigetur, nisi ipse vel
heres suus de Mercato rursum se intromiserit.Judices
debeant facere et reddere rationem cuilibet petenti de fictis, drictis, redditibus,
decimis, alimentis, Mercato manuali, armis, equis et mercede. Vide supra
Manu communicata venderein Manus.
Quod in nullo casu in Mercato bursæ querelatus, nisi
mercatum possideat, respondere nullatenus teneatur, etiamsi nos Mercatum bursæ retrahere
niteremur : Tabular. B. M. de Bononuntio Rotomag. : Item dicit quod
pluribus et plures personas placitare in dictis placitis prædictis de maritagio
impedito, de foro bursæ, sed de nominibus personarum non recolit, nisi quod ipse tractus
fuit in causam pro Mercato bursæ in dicta curia. Et infra : Vidit eos
utentes de brevibus de maritagio impedito, de dote, de partibus inter fratres et de
Mercato bursæ. Practicis Clameur de Bourse, vel
Démarche de Bourse.
Marchié de Bourse, in Charta ann. 1380. ex Reg. 117. Chartoph. reg. ch. 85. Vide supra
Retractio per Bursamin Bursa 1.
Ad illos
necutiantes vel Mercadantes, etc.De illis qui Mercandisant in diebus dominicis.
MadoxFormul. Angl. pag. 92 :
Decem libras bonorum et legalium sterlingorum ad Mercandizandum cum Et Mercare mihi libeat pro cælestibus terrena.Et Mercavit
corpus ejus libræ pondere auri, et condens aromatibus sepelivit prædio suo.Volunt dum vobis placeat
pacifice et quiete cum vestri Mercatando et negotiando conversari.Viginti modios boni frumenti
Mercatiles, et totidem modios boni vini puri et franci Mercatiles, etc.Octo minas annui redditus medietatem ordei et medietatem avenæ ad magnam mensuram
S. Vandregesilli boni, sani, Mercabilis et competentis. Mercabile aurum, in
Charta ann. 1426 : Joannes de Monteaureo debet unum scutum auri boni et Mercabilis
Jacobo de Rupeforti.Mercantali more, in Charta ann. 1421. apud Rymer. tom. 10. pag. 120.
Quinque eminas bladi frumenti et
avenæ per medium ac etiam Mercatibilis ad mensuram granarii Ecclesiæ S. Benigni.Merchandise, in Monastico Anglic. tom. 1. pag. 408. tom. 3. pag. 69.
Combusta fuit... cum omnibus fondechis et mercationibus et drapperiis et aliis
Mercadantiis, etc.Statuimus quod quælibet Mercaderia cujuscumque rei,
etc.
Consuetudo est Tolosæ
inter mercatores, quod si aliquis tradiderit alicui vina vel aliquam Mercanderiam causa
ducendi seu differendi in quibuscumque partibus extra Tolosam, etc. Mercandia,
ibid. rubr. de debitis art. 1.Item,
quod mercatores Ducatus Britanniæ tractabuntur in regno Angliæ, quantum ad custumas et
ceteras res concernentes intercursum Mercandisarum. Charta Scabinorum S.
Audomari in lib. nig. Scaccarii pag. 386 : Ne in terram nostram veniamus ad
Mercandisas ibi faciendas, nos ideo illud non omittemus.Cum personis,
Mercantiis, navibus, libris et rebus suis quibuscumque. Mirac. B. Coletæ tom. 1.
Martii pag. 591 : Naviculæ diversis onustæ Mercantiis. Occurrit præterea in
Statut. Vercell. lib. 1. f. 15. recto, apud Marten. tom. 7. Ampliss. Collect. col. 1009.
etc.Mercatores Januæ galeas quatuor armaverunt circa festivitatem Bartholomæi
Scribæ iidem Annal. ad ann. 1264. ibid. col. 532 : Et quum ibi esset caravana
Venetorum quæ cum Mercationibus navigare intendebat versus Alexandriam, apparuit ei et
viriliter pervenit ad ipsam. Adde Chron. Andr. Danduli apud eumdem Murat. tom.
12. col. 462.Si quis Anglicus de Anglia huc venerit cum
Mercatu suo, et vult vendere in hac villa, dabit iv. den... Si vero per
villam cum Mercatu suo transire voluerit, dabit theloneum sicut alius extraneus.Exceptis tamen de his rebus quæ secundum usum Mercadariæ in
alienando consueverunt transferri ad pondus, tunc in his causis ad consequendam
solutionem debiti, etc.Ad incrementum communis Mercandisiæ, ac ad utilitatem Christianorum totius
reipublicæ, etc.Mercari seu
Mercandisam facere, tam victualium quam cujuslibet alterius generis
mercimoniorum.Super facto communis Mercandisationis hinc inde habendæ.De propriis nutrituris suis sine Mercandia facienda sicut burgenses
nostri.Cum exortæ diu controversiæ et magnæ discordiæ inter certos mercatores villæ
nostræ de Leun, partes de North-Berne prædictæ Mercantaliter visitantes, mercium
scilicet comparandarum causa.En marchandise qui nous a été agréable. Tabular. Aptense fol. 139 :
Inde
accepi de vobis pretium sicut inter nos bonæ fidei placuit atque convenit in Merce
placabile valente sol. ix. et nihil post vos de ipso pretio remansit
indebite.