posterula
postĕrŭla, ae, f dim. (sc. janua or via) [posterus].
- I A small back door or gate, a postern (post-class.): posterulae proditio, Cassian. Inst. Coenob. 5, 11.—
- II A back-way, by-way (post-class.), Amm.30, 1, 13.
posterula, ae, f. (*posterulus, Demin. v. posterus), I) das Hintertürchen, Seitentürchen, Cassian. instit. cen. 5, 11. – II) der Seitenweg, Nebenweg, Amm. 30, 1, 13.
dono ‥ totam terram et moram extra ~am, que dicitur Cripelesgata, ex utraque parte ~e, viz. ab aquilonari cornu muri civitatis, sicut rivulus foncium ibi prope fluencium ipsam a muro discriminat, usque in aquam currentem, que ingreditur civitatem(
qua re ab oppidanis animadversa, imperatrix cum solis quattuor militibus per ~am egressa amnem transivit
potuerunt ingressum habere per ~am
~a ‥posterne
pro domo ‥ versus parvam ~am
quidam temerarii, confictis clavibus ~e castri de Wyndeleshore, ‥ ingressi sunt cameram qua pueri comitis Marchie dormiebant
posternȝate , ‥ ~a
postĕrŭla, æ, f. (posterus), porte de derrière, voie indirecte : Amm. 30, 1, 13.
posterna; Italis
Pseudothyrum, Severo Sulp. dial. 3. cap. 16. Nos etiam
Fausses portesvocamus portulas ad urbis muros, quæ fere semper clausæ manent, nec aperiuntur nisi pro aliqua ingruente necessitate, cujusmodi sunt quæ
Portellædicuntur in Glossis Græco-Lat. :
Viator quidam ad citeriora festinans, cum
bivium armato milite vidisset oppletum, per posterulam tramitem medium squalentem
fructetis et sentibus vitabundus excedens, in Armenios incidit fessos, etc. Sed
ibi pro angusta semita videtur sumi, cum in campis portellæfingi non possint. Acta sanctæ Agathæ virginis num. 12 :
Ipse autem ad Posterulam Secretarii fugiens, in
januis populum dereliquit. Cassianus lib. 5. de Inst. Cœnob. cap. 11 :
Quantalibet urbs sublimitate murorum et clausarum portarum firmitate muniatur,
Posterulæ unius, quamvis parvissimæ proditione vastabitur. Adrevaldus de Mirac.
S. Bened. cap. 19 : Pervenit (Aurelianum) ad Posterulam, quæ usque S.
Benedicti dicitur, ibique appulit. Anastasius in S. Hormisda : Imperator
ejecit eos per Posterulam, et imposuit eos in navim. Idem in Leone IV. PP. :
Secundum quoque isdem pius Papa dedit orationem super Posterulam, ubi mirum in
modum castellum præeminet, quæ vocitatur S. Angeli. Alibi : Et ingressus
est per Posterulam quæ appellatur S. Agathæ, in urbem Romanam hora diei. Adde
eumdem in Nicolao I. pag. 210. Charta Ottonis III. Imp. apud Baron. ann. 1001. num. 11 :
Nec aliquis ejusdem civitatis quandoque habitator murum ipsius civitatis ad
portas, vel Posterulas faciendas sine ipsius Episcopi licentia frangere
præsumat. Raimundus de Agiles in Hist. Hierosol. : At vero ii qui
ascenderunt, descendentes in civitatem, Posterulam quamdam aperuerunt.Dictum quippe
fortalitium certas habet Pusterlas per muros et tentoria, respondentes inter prædicta
valla et barbacana, per quas potest iri et veniri Utitur rursum cap. 6. ut et Charta Gualæ Episcopi
Pergamensis ann. 1176. in Hist. Pergam. tom. 3. pag. 327. Hist. Cortusior. lib. 7. cap.
16. Otto Morena pag. 35. 70. Quod habeant Posterlam in dicta
villa a parte Cassaniæ. Charta ann. 1209. tom. 1. Hist. Dalph. pag. 19 :
Ad Calmam Posterla ulterius per me et meos hæredes fieri non valeat.
Visitatio castrorum Dalphin. ann. 1347. ibid. pag. 67 : Item quod quamdam
rupturam quæ est in muro prope Posterlam quæ est juxta portam castri,
etc.E quatro
porti haveva la citta e 6. posterlo, e torri di maravigliosa fortezza. Adde lib.
3. cap. 2. lib. 7. cap. 6. :
Par la Posterle s'en ist isnellement.
Posterla, Posterior porta, vel portula ;
Posterle, in Charta ann. 1355. inter Probat. tom. 2. Hist. Nem. pag. 169. col. 1 :
Item que toutes
fausses portes et Posterles soient closes esdites parties. Chartul. S. Sulpit.
Bitur. ch. 122 : Habet etiam facere prior S. Leopardini fossatum cum palitia, a
Posterlone usque ad quandam domum. Vide in Posterula.Emit item domos quæ erant juxta Posternam, et plateas Reinaldi, etc.
Matthæus Westmonaster. ann. 1263 : Posterna ex altera castelli parte patefacta,
etc. Fleta lib. 2. cap. 73. § 21 : Potestas habere Posternas in omni
curte totaliter inhibeatur, sed unicus sit ingressus. Guillelm. Guiartin S. Ludovico :
Esgarde une Posterne ouverte.
Normanz firent lez Sainne une Posterne ouvrir.
MS. :
Si lor enseigne une Posterne
De lez une vielle citerne.
Ceteris extra muros
hostibus ad prædam concessis, quamquam et per noctis ipsius tenebras et sequentem diem
per vias et Pusternas omnia intra urbem mobilia adveherentur. Adde Statuta
Mutin. rubr. 39. fol. 7. v°. Statuta Saluciar. cap. 97. et Vercell. lib. 2. fol. 42. v°.Circumeundo totum vicum.... usque ad Poternam prædictam, et quamdam domum quæ
est in eadem parte, contiguam prædictæ poternæ. Poterna S. Pauli, in Charta ann.
1406. ibid. tom. 5. pag. 686.Intra civitatem
Tiburtinam, turricella cum scala marmorea a solo ad summum, orationem sancti Panleonis
supra Pusterula cum scala marmorea et duobus cubucellis, uno terrineo, alio solorato,
etc.
Posterla.