protoplastus

prōtŏ̄plastus (prŏtoplastus, Alcim. 2, 35), i, m., = πρωτοπλαστός (first-formed),

• the first man; in plur., the first men, Tert. Exhort. ad Castit. 2 fin.; id. adv. Jud. 13; Alcim. 2, 35.

prōtoplastus, ī, m. (πρωτόπλαστος), der Zuerstgebildete, v. ersten Menschen (Adam), Ambros. serm. 27. § 5. Alcim. Avit. poëm. 2, 35 (wo prŏt. gemessen ist): Plur. (v. Adam u. Eva), Tert. exh. castit. 2; ad nat. 13. Commodian. instr. 2, 17, 4; 2, 22, 2.

protoplastus [LL < πρωτοπλαστός] 1 that was made or created first, first-made; b (w. Adam, also in apposition); c (w. Satana); d (in gl., understood as) first. hymnus Fortunati: ‘de parentis protoplasti / fraude’ Alcuin Liturg. 562C; prothoplastus, i. primus formatus Osb. Glouc. Deriv. 452; ~us, primus formatus Ib. 480.  b quod autem de virgine natus est propter protoplaustum Adam quam de virgine terra et inpolluta ad suam fecit imaginem Theod. Laterc. 12; nec ipse Adam ~us captivus creatus est, sed liber et ingenuus Alcuin Dogm. 259A; 956 (13c) Adam prothoplastus [v. l. prothoplaustus] in Eden primo formatus CS 921 (= Reg. Malm. I 311); Hebron, ubi ‥ Adam ~us ‥ sepultus requiescit Sæwulf 849; legimus ex tradicione patrum quod, cum Adam prothoplaustus senuerit et factus fuerit nongintorum annorum et xxx Holy Rood-Tree 54; patria ‥ de qua ‥ est Adam prothoplastus ejectus Meaux I 146; Ennoc filii Seth filii Ade prothoplausti Ad. Usk 20.  c Deus omnipotens, libera me de igne inexstinguibili. ‥ libera me de ~o Satana Alcuin Liturg. 477A.  d fyrste ‥ primevus, ‥ protoplastus, primordialis CathA. 2 (as sb.): a (m., w. ref. to Adam); b (? w. ref. to Eve); c (pl., w. ref. to Adam and Eve). a peratavos et tritavos rursum singillatim ordinem genealogiae recapitulans decursis lxxvij generationum laterculis protoplaustum [v. l. protuplaustum] terminum posuit Aldh. Met. 2 p. 68; nam protoplaustus [v. l. ~us], quem rex formavit Olimpi Id. VirgV 2494; 984 hominem ex limo terrae formavit [Dominus], formatumque prothoplastum serpentinus livor ad mortem usque perduxit Ch. Burton 24; unde Theodolus: ‘exulat ejectus de sede pia prothŏplaustus’ J. Bath 280 (cf. (Dunbar 48) Pol. Songs 164: c1298 prŏtoplastus); adde quod in costa prŏtoplasti, respice tantum / partes corporeas, femina tota fuit Neckam DS IV 422; ave [Jhesu] qui, dum deprimeris / pro prothoplausti [v. l. prothoplasti] posteris, / pressos facis ascendere J. Howd. Cyth. 84. 2; decretum primi parentis de ‥ unione conjugum ‥ fuit factum auctoritate Dei ‥ . et iterum idem Deus revocavit suum preceptum et ~i decretum eadem auctoritate et forma qua prius Conway Def. Mend. 1338; celsitudinem concupivit angelus, concupivit et hominum prothoplastus Fortescue NLN I 1.  b primus parens et prothoplausta ‥ spe seductus cecidit Plusc. VII 31.  c 672 ob inextricabile ‥ protoplaustorum [v. l. ~orum, prothoplastorum] piaculum Aldh. Ep. 5; in sequentibus unde et quomodo ~os [v. l. protoplaustos] fecerit Deus exponitur Bede Gen. 30; cum ~i [v. l. protoplausti] peccando felicitatem patriae caelestis perdiderunt Ib. 36; 9‥ est elevatus nubibus / et spem fecit credentibus, / aperiens paradisum / quem protoplasti clauserant Anal. Hymn. LI 87 p. 92; 1044 (11c) postquam ~i serpentina suasione seducti ‥ humum terrae colere coeperunt CD 772; quinquepartitus anime sensus in prothoplastis nimis obscuratus est, ut ex Genesi facile probari potest W. Dan. Sent. 64 p. 317.

prōtŏplastus, ī, m. (πρωτόπλαστος), le premier homme : Tert. Jud. 13.