strator
strātor, ōris, m. [sterno, II. A.],
- one who saddles a horse, a groom, equerry (post-class.), Dig. 1, 16, 4; Spart. Carac. 7; Amm.30, 5, 19; 29, 3, 5; Cod. Th. 6, 31; Cod. Just. 1, 27, 1 med.; Inscr. Orell. 798; 1584; 3250 al.—
- II From sterno, II. B., a thrower down, Vulg. Jer. 48, 12.
strātor, ōris, m. (sterno), I) der Lagerer, stratores lagoenarum, die die Weinfässer aufs Lager bringen, die Schröter, Vulg. Ierem. 48, 12. – II) der Reitknecht, Bereiter, der das Pferd satteln und seinem Herrn beim Aufsteigen helfen mußte, Spart. Carac. 7, 2: appos., strator miles, Amm. 30, 5, 19. – III) ein kaiserl. Stallbeamter, der die in den Provinzen zu stellenden Pferde zu prüfen hatte, Amm. 29, 3, 5. Cod. Iust. 12, 25 u. 12, 59 (60), 3. Cod. Theod. 6, 31, 1. – IV) ein Bediensteter im Gefolge der Provinzialstatthalter, etwa Leibwächter, Trabant, Ulp. dig. 1, 16, 4. § 1 u. ibid. 4, 6, 10. Cod. Iust. 1, 27, 1. § 33. – V) der Gefängniswärter, Cod. Iust. 9, 4, 1. § 1. – VI) der Ausbreiter, caeli, Augustin. serm. 31, 1 Mai.
hic stabulum ‥ pedibus promisit equorum / ecclesiam sanctam ‥ tuam. / qui strator quondam fuerat, modo stratus habetur
[Wallenses ] aliena ‥ occupant et invadunt, vastant predia, possessiones diripiunt, villas et castra atque domos demoliuntur et incendunt, in christos Domini, presertim natione Anglos ‥ irruunt, et ipsos ‥ trucidant ‥ et affligunt ‥ in insidiosis nemorum abditis nunc latitando, nunc velut depopulatores agrorum hac et illac vagando, nunc hostilibus aggressibus, tanquam ~ores seu stratillites publici, strages ‥ perpetrando
bryckelayers ‥ ~ores lateritii
crebri ‥ codices camere tue cortine sint. bibliotheca precipue stratum tuum ornet, ~orem honoret
hic est ~or domini abbatis
papam ‥ honore congruo susceperunt [reges Francorum et Anglorum ], et usi officio ~oris, pedites dextra levaque frenum equi ipsius tenentes, eum usque ad preparatum papilionem perduxerunt
Constantinum qui urbem Romam ‥ donavit ‥ Sylvestro pape ‥ cui et ~oris exhibuit officium
cum imperator quidam pape ~oris officium exhiberet
Ecgulfus ~or regius
paucos [Normannos ] tamen, sc. ‥ Alveredum regis ~orem ‥ et quosdam alios ‥ in Anglia remanere permiserunt
princeps ‥ ~ori suo ‥ imperavit ut ‥ Balduinum ‥ invaderet et ‥ interficeret
interea ‥ imperatoris ‥ protospatarius aliique ~ores navigio venerunt, et cum magno exercitu civitatem obsederunt
~ores ‥ Augusti et omnes Francos ‥ pontum ‥ sulcasse
rex ‥ Arundellum castellum ‥ obsedit, ibique ‥ ~ores cum familiis suis tribus mensibus dimisit
quia ~or Normannici exercitus hereditario jure fuerat
rex ‥ Ricardum filium suum cum cc militibus ‥ misit, quibus Radulfum Rufum et Rualodum de Abrincis ‥ ~ores constituit
a sadyller , sellarius, ~or
strātŏr, ōris, m. (sterno), ¶ 1 écuyer : Amm. 29, 3, 5 ¶ 2 celui qui dispose, qui range : Vulg. Jer. 48, 12 ¶ 3 geôlier : Cod. Just. 9, 4, 1.
- 1. stalknecht, palfrenier;
- 2. lijfwacht.
Stratores, i.
compositores. Stratores etiam a sternendo dicuntur, quia custodientes in carcere reos,
condemnatos puniebant. Vel Stratores dicuntur isti, qui stabulis vel equis stantibus in
eis præsunt.
Equus ejus in portæ medio concidens, quamvis calcaribus
stimulatus, quamvis hinc inde ab Stratore verberibus cæsus, non poterat
elevari. Stratorum munus fuisse, equos Imperatoris curare, auctor est etiam
Ammianus lib. 29. sic dicti, quod equum domini sternerent, vel ei sellam et stragulum
injicerent. Papias : Ἀναβολεῖ δὲ
οὐκ εἰοθώς χρῇσθαι τῷ ἵππῳ προσήλατο. Sugerius in Ludov. VI. pag. 318 :
Barones vero Ecclesiæ nostræ feodati, et Castellani nobiles, Stratores humillimi
pedites eum equitantes fræno deducebant. Sed consule, si lubet, quæ de
Stratoribus observavimus ad Cinnamum pag. 475. Vide Marpahis, Marescalcodistinguit Pactus Leg. Sal. edit. Eccardi tit. 11. § 6. ita ut
Marescalcusis esse intelligatur, cui omnium equorum cura commissa erat ;
Si quis Majorem, Infestorem, Scantionem, Mariscalcum, Stratorem , etc.
furaverit, etc.Robertum autem de Monteforti honorifice suscepit, et
nesciens qua de causa natale solum dimiserit, quia Strator Normannici exercitus
hæreditario jure fuerat, inter præcipuos sublimavit. Neque aliter accipiendi
videntur Interea Ravendinos Imperatoris
Alexii Protospatharius, aliique Stratores navigio venerunt. Infra :
Buamundus, ut ea, quæ gesta retulimus audivit, Stratores scilicet Augusti, et
omnes Francos cum suis copiis pontum carinis sulcasse comperit, etc. Lib. 11 :
Rex autem exercitum Angliæ convocavit,..... ibique castris constructis, Stratores
cum familiis suis tribus mensibus dimisit. Erchembertus in Hist. Longob. cap.
15 : Radelgisus invitatus, et a suis Stratoribus fraude suasus Salernum quasi
capturus adventavit.
Juxta ecclesiam B. Petri procurrentes, quosdam ex
Stratoribus qui remanserant, in ipsa sacrosancta ecclesia necare non
timuerunt.Paratores craterum, apud auctorem Mamotrecti, ubi codex editus male præfert
carcerum.
Item quia Stratores , apparatores
(leg. apparitores) et servientes curiarum, vulgariter nuncupantur stipem
pauperum et panem esurientium sitientes, etc.stratarum, Gall.
Ruptuarii, faiditi,
prædones, latrunculi et Stratores de tota terra nostra exeant.STRATOR
STRATOR[EXERCITUSVol. 1. p. 804 a. ]
Strator
(ἀναβολεύς). An equerry who attended the consul or praetor in time of war, and under the Empire was attached to the person of the emperor. The office is the historical original of the position of Master of Horse in modern courts (Ulp. Dig. i. 16, 4).