factus
factus, elaborate, finished, artistic
factus2, making, building
factus, a, um, Part. and P. a., from facio.
factus, ūs, m. (also factum, i, n., Varr. R. R. 1, 24, 3; Col. 12, 50, 19 and 22) [facio]. *
- A making, building, style of architecture: quo ornatior villa esse posset fructu quam factu, Varr. R. R. 3, 1, 10: iste mulus me ad factum dabit (= me ad opus rusticum feret), Inscr. Momms. 5078.—
- II (Cf. factor, II. A., and factorium), the quantity of oil pressed out at one time, a pressing, Cato R. R. 67, 1; Varr. R. R. 1, 24, 3; Col. 12, 52, 19; 22; Plin. 15, 6, 6, § 23.
1. factus, a, um, PAdi. (v. facio), gemacht, I) im allg. = geschehen, factius nihilo facit, er macht es um nichts geschehener, d.i. es nützt ihm nichts, Plaut. trin. 397. – II) prägn., künstlich gearbeitet, -hergerichtet, a) v. Lebl.: argentum factum, Silbergeschirr, geprägtes Silber (Ggstz. arg. infectum), Cic. u. Liv. – v. der Rede usw., kunstgerecht, kunstvoll, oratio polita atque facta quodammodo, Cic.: versiculi facti, Hor. – b) v. Pers., zugestutzt, gebildet, qui illuc factus institutusque venisset, Cic.: homo ad unguem factus, ein ganzer, vollkommener, Hor. sat. 1, 5, 32.
2. factus, ūs, m. (facio), I) das Machen, Verfertigen, quo ornatior villa esse posset fructu quam factu (Erbauung), Varro r. r. 3, 1, 10. – meton. als ökon. t. t. = factum no. I (w. s.), Cato u. Plin. – II) euphem., die Vollendung = der Tod, noii dolere, mater, factui meo, Anthol. epigr. II. no. 67 (Rhein. Mus. 27, 131): u. so wohl iste mulus me ad factum dabit, wird mir noch den Tod bringen, Corp. inscr. Lat. 9, 2689.
1 factus, a, um, de facio ; adjt factius nilo facit Pl. Trin. 397, il ne fait en rien du mieux fait, il perd sa peine.
2 factŭs, (16) ūs, m. , construction : Varro R. 3, 1, 10 || quantité dʼhuile fournie par un tour de pressoir : Cato Agr. 67, 1 ; Col. Rust. 12, 52, 19.
- 1. (kom.) gedaan, gemaakt, gebeurd; ➤ dictum -um zo gezegd, zo gedaan; factius nihilo facit hij krijgt niets meer voor elkaar;
- 2. kunstig bewerkt [argentum];
- 3. (retor.) kunstig, volgens de regels v.d. kunst [oratio; versiculi];
- 4. (v. personen) gevormd; geschapen voor.
Visum est nobis... statuere, ut quicumque de predictis
hominibus quartam Facti tenet cum suis animalibus, Seniori suo pleniter unum diem cum
suo aratro in campo dominico aret. Charta Caroli Calvi Regis Fr. ann. 22. regni
Ind. 10. pro Monasterio S. Martini Turonensis ex 47. Regesto Tabularii Regii n. 136 :
Quarum villarum nomina hæc sunt, id est, Burgagalus cum capellis et manso
dominicato, et Factis nonaginta duobus, in quibus sunt coloniæ Cuciacus, et Areolus,
Victena, etc. Occurrit ibi pluries. Charta ejusdem Caroli C. ann. 845. apud
Beslium in Episcop. Pictav. : In villa Bidisciaco casam dominicatam cum Ecclesia...
et Factos 10... in villa Sion terram S. Circi Factum 1. aspicientem ad Bidisciacum... In
Anadone Factos 5. in villa Fano Factum 1. et in Portiaco alterum. Polyptychus
Eccles. Floriacensis : Habet in ipsa villa Factos, id est mansos, 60. Vetus
Charta in Actis Episc. Cenoman. pag. 235 : Quod nos concessimus Acileo illo Facto,
quem genitor suus Acibertus, qui vocatur Achita,... tenuit, vel moriens dereliquit,
usque annos quinque, ipse Achileus de ipso Facto aliud exinde non reddat, præter tantum
regalia in campo dominico procurare faciat. Occurrit etiam non semel in Tabul.
S. Mauri ad Ligerim. Vide Facia, factus
adj.
- P. of facio, elaborate, finished, artistic: oratio: argentum, silver-ware: negare Versiculos magis factos, H.: ad unguem Factus homo, complete, H.