vsus
usuaddiscitur, notis musicis in libris Ecclesiasticis singulis syllabis superpositis, abrogatis ac neglectis lineis et clavibus musicalibus ; cujus quidem musicæ speciel exemplum descripsit Menardus in Notis ad librum
Post Incarnationem Christi plures Doctores S. Ecclesiæ, et
specialiter S. Gregorius et Ambrosius, cantum musicalem, quo tam Latini, quam Alemanni,
cum cæteris linguarum diversarum nationibus, utuntur in divino officio, in duo volumina
librorum, videlicet in Antiphonarium et Graduale collegit, dictavit, et neumavit, seu
notavit. Processu tamen temporis quidam Alemanni, et præcipue Canonici Ord. S.
Benedicti, qui cantum musicalem non solum ex arte, verum etiam ex usu et consuetudine
perfecte et cordetenus didicerant, ipsum, omissis clavibus et lineis, quæ in neuma et
nota musicali requiruntur, simpliciter in libris eorum notare cœperunt, et sic
decantaverunt deinde juniores, et suos discipulos sine arte, ex frequenti usu et ex
magna consuetudine cantum informare, qui cantus sic per consuetudinem doctus ad diversa
pervenit loca. Unde jam non Musica, sed Usus est denominatus. In quo tamen cantu
discipuli deinde a doctoribus et doctores a discipulis multiformiter discrepare
cœperunt, ex qua discrepantia et artis ignorantia Usus dictus est confusus. Quo usu
confuso spreto, nunc fere omnes Alemanni hactenus miserabiliter per cantum seducti ad
veram artem Musicæ revertuntur.Sed cum
nesciret secundum usum claustri cantare (usus cantandi, nescimus unde hoc acciderit,
nulli comprovincialium nostrorum convenit) erubesceret vehementissime, quasi stipem
inutilem inter cantandum in choro stare,.... graduale unum propria manu formavit,
musiceque notavit syllabatim, ut ita dicam, totum usum prius a senioribus secundum
antiqua eorum gradualia discutiens. Sed cum usus eorum per quamplurima loca propter
vitiosam abusionem et corruptionem cantus, nullo modo ad certam regulam posset trahere,
et secundum artem non posset notare, nisi quod regulari et verisona constaret ratione,
ipse autem ab usu Ecclesiæ non facile vellet dissonare, miro, ut dixi, indicibilique
labore in hoc tantum se frustra afflixit, quod ex toto usum mendacem regula vera tenere
non potuit ; sed in hoc profecit quod quidquid alicubi in monocordo cantari potuit de
usu Ecclesiæ non prætermisit se præterire.Ego Rostagnus Avenionensis Episcopus contra
præceptum Dei malum Usum habebam,...... scilicet accipiebant homines mei de vineis S.
Promacii pro custodiis quæ vulgo gardias dicuntur contra morem quantum illis videbatur.
Sed et de villanis qui habitant in ipsa villa Sancti consuetudines malas accipiebant, et
vi auferebant quod poterant ; unde ego considerans quia magnum peccatum esset hoc et
contra Dei voluntatem, dimisi malum Usum. Vide Consuetudo
4.Litteræ sub sigillo religiosorum abbatis et conventus S. Judoci in bosco
mentionem facientes de excambio Usus sive usagii quod habebant in silva de
Cressy.Item
plus duo linteamina Semiusa ejusdem telæ borgesiæ. Vide Usatus in
Usare.Jocerannus Grossus, Branceduni dominus,.... concedo quitationem, quam
Stephanus dominus Calvimontis fecit monachis Cluniacensibus de Bernardo des Pomiers,
quem ipse Stephanus quitavit ab omnibus, exceptis moribus Usis in villa de la
Verrere.